Urządzenie przemysłowe

ADRIA, m. we Włoszech (Wenecja Eu- ganejska), między dolnym Padem i Adygą; 21,7 tys. mieszk. (1983); sta- roż. ważny port mor., ob. 25 km od M. Adriatyckiego; przemysł spożywczy. ADRIAN [ęjdrjan] Edgar Douglas, 1889- 1977, neurofizjolog ang.; prof. uniw. w Cambridge, czł. Royal Society; prace nad funkcjonowaniem układu nerwowego i narządów zmysłów; zasługi w rozwoju elektroencefalografii; nagroda Nobla (program uprawnienia budowlane na komputer).

ADRIANOPOL - Edirne. ADRIANOPOLSKI TRAKTAT 1829, zawarty w Adrianopolu (ob. Edirne) po zwycięskiej dla Rosji wojnie z TUrcją (1828-29); przyznał Rosji wybrzeże M. Czarnego od rz. Kubań po Adżarię, autonomię Mołdawii i Wotoszczyźnie, zobowiązał Turcję do przestrzegania autonomii Serbii. ADRIANOWA-PERETC Warwara P., 1888- 1972, ros. historyk literatury; czł. AN ZSRR; studia i rozprawy o literaturze starorus. i satyrze XVII-XVIII w (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

Adriatyckie, morze, odgałęzienie m. Śródziemnego, między Ptw. Apenińskim a Bałkańskim; pow. 139 tys. km², glęb. do ok. 1400 m, zasolenie 30- 38%o; złoża ropy naft. i gazu ziemnego. AdSORBAT, substancja zagęszczona w procesie adsorpcji. ADSORBENT, ciało stałe, ciecz lub żel, o silnie rozwiniętej pow., na której zachodzi adsorpcja. ADSORBER (adsorpcyjny aparat), urządzenie przem. służące do wydzielania, wskutek adsorpcji, określonych składników z mieszaniny gazowej lub ciekłej (uprawnienia budowlane).

ADSORPCJA, zagęszczanie się substancji (adsorbatu) na powierzchni innej substancji (adsorbentu) stanowiącej odrębną fazę; najczęściej występuje a. gazów, par, substancji rozpuszczonych na powierzchni ciała stałego; może być procesem odwracalnym (np. a. fiz.); wyzyskuje się m.in. do oczyszczania lub rozdzielania mieszanin gazów lub cieczy (program egzamin ustny).

Powierzchnia chłonna

Adsorpcja chemiczna (chemisorpcja), adsorpcja w wyniku tworzenia się wiązań chem. między adsorbatem a adsorbentem. ADSORPCJA FIZYCZNA (fizysorpcja), adsorpcja w wyniku działania między adsorbatem a adsorbentem sil międzycząsteczkowych (tzw.sil Van der Waalsa). Adsorpcja gleby - sorpcja gleby. ADSORPCJA KONDENSACYJNA (kondensacja kapilarna), adsorpcja polegająca na tak dużym zagęszczeniu gazów lub par substancji w porach adsorbentu, że ulegają one skropleniu (opinie o programie).

ADSORPCYJNE ŚRODKI (adsorbentia), farm. substancje o dużej powierzchni chłonnej, wiążące bakterie i toksyny; środki lub zewn. (na rany), np. węgiel leczn., glinka biała. ADSORPCYJNY APARAT - adsorber. ADUA, m. w pn. Etiopii, na wys. 2100 m; 26,8 tys. mieszk. (1982); ośr. handlu i rzemiosła; węzeł drogowy. - W 1896 bitwa między wojskami wl. a etiop.; zwycięstwo wojsk etiop. przesądziło o losach wojny 1895-96. ADULA, grupa górska w Alpach Lepon- tyjskich, w Szwajcarii; wys. do 3402 m (szczyt Rheinwaldhorn); źródła Renu. ADVERBIUM (łac.],gram. przysłówek. ADVOCATUS DIABOLI, w katolicyzmie kardynał, który z urzędu wysuwa zarzuty w procesie beatyfikacyjnym lub kanonizacyjnym; pot. obrońca zlej sprawy.

ADWAJTA, niedualizm, zasada ind. filozofii monistycznej, przede wszystkim wedanty; wg a. jedynym bytem jest brahman-atman; wielość jaźni i świat materii jest złudą. ADWEKCJA, poziomy ruch mas powietrza w atmosferze ziemskiej. ADWENTYŚCI, protest, grupa wyznaniowa (zal. 1831) głosząca bliskie powtórne przyjście Chrystusa; gl. nurt - Adwentyści Dnia Siódmego (od 1844), święcą sobotę, propagują zdrowy tryb życia. Adwokacki PRZYMUS, obowiązek dokonania określonej czynności procesowej tylko przez adwokata, np. wniesienie rewizji od wyroku sądu wojewódzkiego (segregator aktów prawnych).

ADWOKAT, prawnik zajmujący się obroną i zastępowaniem strony w postępowaniu karnym, cyw. i adm. oraz udzielaniem porad prawnych. ADWOKATURA, ogół adwokatów i aplikantów adwokackich; zorganizowana na zasadzie samorządu adwokackiego jako tzw. zawód wolny. ADY [odi] Endre, 1877-1919, węg. poeta i publicysta; modernista; związany z czasopismem lit. „Nyugat", skupia! wokół siebie awangardę lit.; lirykasilnych akcentach spoi. ADYGA, rz. w pn. Włoszech; dl. 410 km; uchodzi do Zat. Weneckiej tworząc wspólną deltę z Padem; żegl. 300 km; elektrownie wodne; gl. m. nad A. Werona (promocja 3 w 1).