Charakter wypełniacza

Wielu przypadkach kruszywo zatraca charakter wypełniacza obojętnego pod względem chemicznym, a nabiera cech właściwych spoiwu, dzięki czemu uzyskuje się jednorodny materiał o właściwościach minerału, często o budowie krystalicznej (program uprawnienia budowlane na komputer).
W naszych warunkach najczęściej stosuje się następujące kruszywa: żużel paleniskowy i wielkopiecowy, pyły lotne z elektro-filtrów (pochodzące ze spalania pyłu węglowego) oraz pyły o znacznej miałkości (zbliżonej do miałkości cementu 350), otrzymywane z przemiału żużli i pyłów lotnych.
Na podstawie wyników ostatnich badań radzieckich i polskich mogą być stosowane do lekkich betonów niektóre gatunki glin.

Stosuje się również mieszankę zawierającą zarówno kruszywo jak i spoiwo. Mieszankę tę otrzymuje się przez wypalanie łupków z wapieniem, przy czym bitum (asfalt) zawarty w łupkach spełnia rolę paliwa, co daje poważną oszczędność węgla (program uprawnienia budowlane na ANDROID).
Z kruszyw, których produkcji należy spodziewać się w najbliższych latach, należy wymienić żużel pumeksowy, kruszywo „R“ (pomysłu doc. inż. A. Rusieckiego) i gliniec. Kruszywo ,,R“ wyrabia się z ilastych łupków węglowych przez spiekanie ich w piecu obrotowym, w temperaturze ok. 1150°C. Gliniec otrzymuje się spiekając w piecu obrotowym odpowiednie gatunki glin zmieszanych z dodatkami organicznymi (np. z melasą) (uprawnienia budowlane).

Trzeba podkreślić, że obecnie w naszych warunkach powszechnie dostępnym kruszywem do lekkich betonów jest jedynie żużel paleniskowy.
Należy jednak pamiętać, że odpady paleniskowe nie stanowią na ogół kruszywa przydatnego do betonu ze względu na zawartość w nich szkodliwych domieszek (nadmiaru niespalonego węgla, popiołu, soli siarkowych itp.) (program egzamin ustny). Ponadto należy brać pod uwagę, że zwały żużla paleniskowego zawierają materiał niejednorodny pod względem uziarnienia, zawartości domieszek itp.

Z tych względów przygotowując z odpadów paleniskowych kruszywo do betonów należy:
- oddzielić od żużla szkodliwe domieszki,
- wykorzystywać do przeróbki świeże odpady paleniskowe, nie zmagazynowane w hałdach,
Wielkopiecowy żużel pumeksowy nie jest jeszcze produkowany na skalę przemysłową. Dopiero uprzemysłowienie przeróbki płynnego żużla wielkopiecowego w nowowybudowanych hutach zmieni radykalnie ten stan rzeczy, co przyniesie znaczne korzyści dla budownictwa (opinie o programie).

Betony jamiste

Ze względu na użycie spoiw betony lekkie różnią się również od betonów zwykłych. Betony zwykłe wykonuje się stosując wyłącznie jako spoiwo cement, natomiast w dziedzinie produkcji betonów lekkich oprócz cementu stosuje się wapno oraz gips.
Przy zastosowaniu autoklawizacji, tj. naparzania w autoklawach (stalowych cylindrach) pod ciśnieniem 8-10 at n, lekkiego betonu o spoiwie wapiennym zachodzi proces chemicznego łączenia się wapna z krzemionką w syntetyczny minerał wapienno- krzemowy. Dzięki temu procesowi chemicznemu autoklawizowany beton wapienny osiąga wyższą wytrzymałość aniżeli beton cementowy, przy czym wapno jest spoiwem ekonomiczniejszym od cementu (segregator aktów prawnych).
Ponadto przewidywane jest rozpowszechnienie się gipsu jako spoiwa do betonów lekkich, zwłaszcza wobec rozwoju jego produkcji i prac badawczych nad jego stosowaniem.

W najbliższej przyszłości należy się spodziewać większego spopularyzowania takich spoiw, jak anhydryt, suche spoiwo wapienno-pyłowe oraz cement magnezjowy.
Ogromne znaczenie dla rozwoju betonów lekkich ma technologia ich produkcji umożliwiająca uzyskanie dużej porowatości materiału.

Przyjmując jako punkt wyjściowy rodzaj użytego kruszywa oraz technologię można wprowadzić podział betonów lekkich na następujące grupy:
- betony lekkie zwięzłe,
- betony jamiste,
- betony komórkowe,
- betony lekkie z kruszywem organicznym,
- betony o strukturze mikroporytu.

Lekkie betony zwięzłe charakteryzuje użycie lekkiego kruszywa, mineralnego, naturalnego lub sztucznego o uziarnieniu ciągłym, tj. składającego się z ziarn różnych frakcji łącznie z piaskiem. Do lekkich betonów zwięzłych zaliczamy żużlobetony (z żużla wielkopiecowego lub paleniskowego), beton pumeksowy, glincowy itp. Izolacyjne właściwości lekkich betonów zwięzłych są spowodowane porowatością kruszywa (promocja 3 w 1).