Ilość składników

Przy doborze stosu okruchowego o największej ścisłości, przy możliwie najniższej wodożądności proces tego doboru jest tak usystematyzowany, że ilość składników nie ma praktycznego znaczenia. Składników tych może być tylko dwa: piasek i żwir lub też może być ich więcej, np. teoretycznie tyle, ile jest frakcji kruszyw: siedem lub dziesięć. Mogą to być również kombinacje powtarzających się frakcji. Łączenie tych grup frakcji nie wymaga zupełnie ich segregowania na piasek i żwir (program uprawnienia budowlane na komputer).

Druga część doboru składników betonu polega na ustaleniu minimalnych ilości wody i cementu dla uzyskania żądanej konsystencji świeżej masy betonowej. Zarówno pierwsza jak i druga część projektowania polega na pewnych czynnościach powtarzalnych, które zwiemy przybliżeniami i z których każde następne przybliżenie daje nam coraz bliższy rezultat poszukiwanego optymalnego doboru składników. Zapisy rezultatów, uzyskiwanych w każdym przybliżeniu, prowadzi się w tzw. tabelce iteracyjnej.

Pierwsze przybliżenie ilości wody do mieszanki może być określone na podstawie własnego doświadczenia (program uprawnienia budowlane na ANDROID). Chodzi o przybliżoną zawartość wody w kruszywie, którą na początku zawsze lepiej jest przyjąć w ilości niewystarczającej. Można również obliczyć pierwsze przybliżenia ilości wody w sposób ścisły na podstawie następującego rozumowania. Początkowo zakładamy najmniejszą, realnie możliwą, zapotrzebowaną przez mieszanką ilość cementu na 1 m3 betonu. Wynosi ona 250 kg/m3. Jednocześnie wiadomo z praktyki, że w 1 m3 masy betonowej o konsystencji plastycznej zawarte jest przeciętnie ok. 1800 kg kruszywa. To znaczy, że na każde 1000 kg kruszywa przypada co najmniej 140 kg cementu (uprawnienia budowlane).

Inaczej mówiąc - na każdy kilogram kruszywa przypada 140 gramów cementu, jako ilość minimalna. Jako domieszek używa się również grafitu, który wprawdzie podnosi własności betonu w zakresie pochłaniania promieni jonizujących, jednak powoduje obniżenie wytrzymałości.

Rozsegregowanie składników

Te betony szczególnie więc wymagają próbnych zarobów przed sporządzeniem ostatecznej receptury (program egzamin ustny). Jako spoiwa do ciężkich betonów powinny być używane wg J. Storka cementy portlandzkie wysokiej jakości. Nie należy natomiast stosować cementów hutniczych do konstrukcji osłonowych, bowiem przy wyższych temperaturach następuje niepożądane wysuszanie spoiwa. Odrębną kategorię stanowią betony o dużej zawartości wody, tj. betony wysokouwodnione. W każdym jednak przypadku chodzi o uzyskanie wysokich ciężarów objętościowych betonu i możliwie wysokiej zawartości wody związanej chemicznie, którą wprowadza się przez użycie odpowiedniego kruszywa hydratacyjnego, np. limonitowego, serpentynitowego lub innych. Urabialność betonów ciężkich jest problemem samym w sobie (opinie o programie).

Wobec poważnie różniących się ciężarów objętościowych wypełniaczy następuje przy wibrowaniu i mieszaniu łatwa segregacja składników. Z tego powodu ogranicza się wymiary ziarn przeważnie do 30 mm. Rozsegregowanie składników prowadzi do skupiania się ciężkich wypełniaczy i wreszcie do bardzo niepożądanej niejednorodności tworzywa. To z kolei powoduje bardzo nierównomierne pochłanianie promieni i w takich okolicznościach pociąga za sobą konieczność powiększania grubości przegród (segregator aktów prawnych).

Wytrzymałość na ściskanie Rs jest najważniejszą cechą betonu, gdyż w dużym stopniu zależy od niej bezpieczeństwo konstrukcji budowlanych z betonu. Poza tym może ona w najszerszym zakresie służyć jako ogólny miernik jakości i technicznej przydatności betonu. Czynniki, od których głównie zależy wytrzymałość zaczynu na ściskanie.

Beton zachowuje z grubsza cechy spoiwa, z którego został wykonany. Na przykład ze spoiwa szybkowiążącego otrzymuje się beton szybkowiążący, ze spoiwa siarczanoodpornego - beton siarczanoodporny itd. W szczegółach zachodzą naturalnie przy przejściu od zaczynów do betonów pewne zmiany (promocja 3 w 1).