Linia narożników

Linia narożników oddzielająca płaszczyzny oświetlone od pozostających w cieniu faluje i przelewa się, jej poszczególne odcinki przesuwają się mijając się wzajemnie. W miarę posuwania się po placu i w miarę zmiany punktów obserwacji, Mauzoleum ukazuje się widzowi w coraz to nowych aspektach jest żyjącą bryłą (program uprawnienia budowlane na komputer).

Jednocześnie z budową stałego (granitowego) mauzoleum wzniesione zostały trybuny podkreślające nowe przeznaczenie i nowy wyraz ideowy placu jako miejsca defilad i demonstracji. Nieco później wzdłuż muru kremlowskiego powstał nekropol wybitnych działaczy partii komunistycznej i państwa radzieckiego. Przeprowadzono przebudowę nawierzchni placu i skorygowano nieco jego profil podłużny w ten sposób, że Mauzoleum znalazło się w najwyższym punkcie terenu. Bardzo istotny wpływ na kompozycję przestrzenną placu Czerwonego wywarła przebudowa jego otoczenia, zmieniająca zasadniczo charakter powiązań placu z sąsiednimi przestrzeniami (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

Zniesiono bramę Iwerską zamykającą dawniej wejście na plac od północo-zachodu. W r. 1936 rozebrano blok zabudowy przed główną elewacją hotelu „Moskwa“ rozszerzając dawny niewielki plac Mancżowy do linii ulic Gorkiego-Przejazd Historyczny. W ten sposób plac Czerwony, dawniej zamknięty od północo-zachodu i odgrodzony od innych założeń śródmiejskich konglomeratem drobnej, nieuporządkowanej zabudowy, zoslał powiązany z sąsiednimi placami (uprawnienia budowlane).

Podobne przeobrażenia nastąpiły i na południowo-wschodnich przedpolach placu Czerwonego, gdzie wyburzono zabudowę za świątynią Wasyla Błogosławionego. Powstał obszerny przedplac usytuowany na pochyłości między soborem i wybrzeżem. Plac Czerwony szeroko otworzył się na dolinę rzeki (program egzamin ustny).

Wyburzenie bloku

W latach 1936-1938 Szczusjew przy współpracy swego brata, wybitnego inżynicra-konstruktora Pawła Szczusjewa przystąpił do budowy nowego mostu, Moskworieckicgo, obliczonego na skalę ogromnych kolumn demonstrantów, przechodzących przez plac Czerwony (opinie o programie).

I w tym dziele pozostał wierny właściwie pojętej ciągłości historycznej. Powiązał układ mostu i jego bogate elementy sylwetowe (dotychczas jeszcze nie zrealizowane) w jedną kompozycję z murem kremlowskim zbiegającym ku rzece. Nadał budowli lakoniczne, a zarazem pełnokrwiste 1’ormy i detale oparte na klasycznym dziedzictwie (segregator aktów prawnych).

Szczusjew nic podporządkował się jednak skali architektonicznej Kremla rozumiejąc beznadziejność takiego równania na przebrzmiałe możliwości techniczne i gospodarcze odległych formacji. Przerzucił przez rzekę wielkie, stumetrowe przęsło, stworzył budowlę wnoszącą w panoramę kremlowską nową skalę urbanistyczną, lecz harmonizującą z założeniem zabytkowym dzięki właściwemu nawiązaniu plastycznemu i sylwetowemu.

Przez wyburzenie bloku za soborem i przerzucenie mostu Moskworieckiego Kreml i sobór Wasyla Błogosławionego znalazły się w zupełnie nowych warunkach otoczenia przestrzennego. Z wąsko tradycjonalistycznego punktu widzenia, można byłoby uznać za wadliwy sam projekt rekonstrukcji, zgodnie z którym założenie kremlowskie i sobór Wasyla Błogosławionego, dotychczas zawsze otoczone zabudową drobnoskalową, miały znaleźć się w otwartej przestrzeni doliny rzeki i przcdplacu, a wśród obiektów przeznaczonych do rozbiórki znajdowały się „zabytki“ z połowy XIX wieku: stare jatki i cerkiewki (promocja 3 w 1). Zestawienie panoramy omawianego rejonu z okresu oraz jego oblicza po przebudowie wykazuje niedwuznacznie, że prawdziwe klejnoty architektury rosyjskiej - Kreml i sobór Wasyla Błogosławionego - nie tylko nie przegrały w wyniku takiego otwarcia ich widoku, lecz odwrotnie - spotęgowała się. siła ich wyrazu i znaczenie urbanistyczne. Przestrzenność i rozmach ich nowego otoczenia uwypukliły stołeczność i monumentalność starych budowli wypierając prowincjonalizm i martwotę wyczuwalne w przedrewolucyjnej panoramie zespołu.