Metoda tyczenia

Metoda tyczenia, czyli uszeregowania punktów służy do wyznaczenia tylko poziomych przesunięć badanych punktów. Przesunięcia ustalamy względem stałej prostej wyznaczonej dwoma punktami B i C. Stałość prostej kontrolowana jest za pomocą dwóch punktów A i D, obranych na przedłużeniach odcinka BC. Odchylenia badanych punktów od prostej odniesienia BC wyznaczamy w ustalonych odstępach czasu specjalnymi przyrządami lub za pomocą pomiaru kąta pralaktycznego, zawartego pomiędzy prostą odniesienia a kierunkiem do badanego punktu (program uprawnienia budowlane na komputer). Dokładność pomiaru wynosi ±1,0 mm na odległości do 600 m. Metoda ta może być stosowana przy badaniach odkształceń zapór wodnych o osiach prostych, a na ograniczonych odcinkach - również zapór o osiach w łuku.

Metodę niwelacji precyzyjnej stosuje się do wyznaczania przesunięć pionowych. Pomiar polega na wykonaniu w ustalonych odstępach czasu niwelacji sieci złożonej co najmniej z trzech reperów nawiązania (stałych) i reperów osadzonych na badanej budowli. Repery nawiązania powinny być osadzone w miejscach zabezpieczających stałość w odległościach 50-100 m jeden od drugiego, a50H-200m od reperów badanych. Dokładność wyznaczenia wysokości punktu wynosi ±0,2 mm. Metoda fotogrametryczna może być stosowana do badania odkształceń rzędu kilku centymetrów (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

W budownictwie przemysłowym często występuje zagadnienie badania odchyleń osi kominów od pionu. Pomiary wykonujemy metodą wcięcia przestrzennego w przód (uprawnienia budowlane). Pomiar polega na wykonaniu wcięcia punktów osi komina na kilku poziomach z punktów bazy, którą może być odcinek, trójkąt, czworokąt lub zamknięty wielobok. Wcięcie kątami a i /? punktów 0 osi komina z punktów A i B bazy - odcinka. Wcięcia punktów osi wykonuje się przez celowanie wzdłuż stycznych (a_u a_z, b_u b₂) na oba brzegi ścian komina (obręczy) z każdego stanowiska (program egzamin ustny).

Pomiary geodezyjne odkształceń

Obliczone i wykreślone na planie rzuty punktów osi komina wciętych na poszczególnych poziomach przedstawiają wielkość i kierunek wychylenia. Na podstawie wcięć za pomocą kątów e_t i e₂ można również obliczyć promień komina w danym przekroju.

W geodezyjnych pomiarach odkształceń mają zastosowanie, jak widzimy, specjalne metody ze względu na konieczność ustalania ruchów badanych punktów w czasie i z bardzo wysoką dokładnością. Pomiary takie mogą wykonywać tylko wysoko specjalizowani geodeci. Szczegółowe opracowania metod pomiarów odkształceń można znaleźć w publikacjach z tej dziedziny (opinie o programie). Pomiary geodezyjne odkształceń budowli należy wykonywać instrumentami o najwyższej dokładności.

Do pomiarów inwentaryzacyjnych i realizacyjnych mogą być używane następujące instrumenty i przyrządy pomiarowe:

• Teodolity o dokładności odczytu co najmniej 30″ z kręgiem pionowym. Pożądane jest, aby teodolit wyposażony był w pion optyczny (dokładniejsze centrowanie) i wewnętrzne elektryczne oświetlenie (pomiary inwentaryzacyjne wewnątrz budowli, a realizacyjne - w nocy) oraz sygnały ze spodarkami do oznaczania celów (automatyczne centrowanie).
• Niwelator libelowy o powiększeniu lunety co najmniej 16 razy i przewadze libeli nie większej niż 30″. Do niwelacji terenowej metodą punktów rozproszonych niwelatory z kołem poziomym. Pożądane jest, aby niwelator miał lunetę stałą i śrubę elewacyjną (segregator aktów prawnych). Przy pomiarach należy stosować parasol do osłaniania niwelatora przed słońcem. Niwelator samopoziomujący.
• Pionowniki zenitalny i nadirowy lub pionownik zenitalno-nadirowy ZNL Wilda.
• Węgiclnice, najlepiej podwójne, z pionami.
• Taśmy stalowe 20 m z kompletem szpilek do pomiarów i taśma wzorcowa do sprawdzania taśm roboczych. Przyrządy do naprawy zerwanych taśm stalowych oraz wskaźniki do dokładniejszych pomiarów długości.
• Ruletki stalowe 20 m i płócienne do przybliżonych pomiarów, a także ruletki stalowe o długościach 10 m i 30-50 m.
• 2-4 łaty niwelacyjne o podziale centymetrowym z libelami na kątownikach i z podstawkami (żabkami).
• 10-15 tyczek oraz 5 stojaków do tyczek (promocja 3 w 1).
• Lornetka połowa o sześciokrotnym powiększeniu.