Siarczany sodu

Większa zawartość glinach rozpuszczalnych soli (3% i więcej) stwarza duże utrudnienie w produkcji ceramiki budowlanej. Niemniej, posługując się hydrocyklonem, jak wykazał Mirkin, można uzyskać z lessu zupełnie zadowalający surowiec, nadający się nawet do wyrobu majoliki (program uprawnienia budowlane na komputer).

Siarczany sodu, magnezu, wapnia, żelaza powodują wykwity na wyrobach. Najbardziej szkodliwy jest siarczan sodowy. Rozpuszczalność siarczanu wapniowego jest następująca: 1 g potrzebuje w temperaturze 0°C 0,57 dm³ wody, w temperaturze 25 ³C- 0,48 dm³. Rozpuszczalność innych wymienionych siarczanów jest bardzo duża. Wszystkie te siarczany zdolne są tworzyć sole podwójne, które też występują na powierzchni wyrobów, np. astrachanit MgS0₄ • Na₂S0₄ • 4H₂0, polihalit, 2CaS0₄ • MgS0₄ • K₂S0₄ • 2H₂0, krugit 4 CaS0₄ • MgS0₄ • K₂S0₄ • 2H₂0, albo sole bezwodne, np. vanthofit 3 Na₂S0₄ • MgS0₄, glauberyt Na₂S0₄ • CaS0₄ i in (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

W glinach znajdują się związki wanadu w postaci nierozpuszczalnej, niezdolne do przejścia do roztworu po wyprażeniu do temperatury 1100°C (wanadany K₂V0₄ : CaV0₄). Związki wanadu są zawarte w najdrobniejszych frakcjach gliny i ich ogólna ilość nie przekracza zwykle 0,2%. W wykwitach natomiast mogą znaleźć się rozpuszczalne sole wanadu koloru żółtawego (uprawnienia budowlane).

Ilość rozpuszczalnych soli może być określona metodą ekstrakcji. Sole rozpuszczalne występują pod postacią nalotu na powierzchni wysuszonych wyrobów glinianych. Pogarszają one nie tylko wygląd zewnętrzny wypalonych wyrobów; w ceramice budowlanej sole te wykluczają możliwość otynkowania ścian na skutek od- warstwiania się tynku (program egzamin ustny).

Siarczany z dwutlenku siarki

Siarczany mogą być zawarte nie tylko w glinie. Mogą także tworzyć się w wyrobach w czasie wypalania kosztem utlenienia pirytu i jako rezultat reakcji gazu, zawierającego siarkę (po spaleniu paliwa), z tlenkami wapnia i magnezu, znajdującymi się w glinie (opinie o programie).

W celu zwalczania wykwitów zaleca się wyro wadzić do gliny drobno mielony węglan barowy (znane są np. duże złoża w Zmieinogorsku na Ałtaju). Singer proponował dodawać witeryt w postaci zawiesiny w mieszaninie z kaolinem i kwasami humusowymi. Dzięki reakcji wymiany (wymagającej czasu) Na₂S0₄+BaC0₃ = = BaS0₄+Na₂C0₃ jony S0₄“ zostają w glinie związane, a rozpuszczalny węglan sodowy, który uchodzi z wodą na powierzchnię wyrobu w czasie suszenia, w czasie wypalania łatwo reaguje z minerałami ilastymi wydzielając dwutlenek węgla. Przez wprowadzenie wymienionych dodatków na wyrobie pod wpływem wilgoci nie tworzą się wykwity w postaci białych plam (segregator aktów prawnych).

Zaleca się zastąpić witeryt fluorkiem barowym (Stely), który jest korzystniejszy ze względu na swą rozpuszczalność. Według Hirscha można posługiwać się fluorokrzemianem barowym z dodatkiem chlorku sodowego. Zagadnieniom walki z wykwitami jest poświęcona specjalna monografia Matejki.

Siarczany z dwutlenku siarki i zasad tworzą się głównie w temperaturze 400-500°C, dlatego zaleca się szybkie podnoszenie temperatury w^r piecu do 600°C. Do rozłożenia siarczanów’ przydatne okazuje się redukcyjne wypalanie w przedziale temperatur 700-800°C i obecność w glinie materiałów zawierających substancje węglowe. Badania dotyczące występowania związków siarki w surowcach ilastych ceramiki budowlanej oraz metod ich unieszkodliwiania prowadził w kraju S. Wolfke (promocja 3 w 1).

Substancje organiczne w glinach. Substancjo organiczne znajdują się w większości glin i barw ią je w odcieniach od szarego do czarnego. Ilość substancji organicznej w niektórych glinach wynosi 80%, w przeliczeniu na C_org. Substancja ta stanowi złożony kompleks, którego część występuje w postaci rozpuszczalnej w alkaliach. Im starsza jest skała ilasta, tym mniej rozpuszczalny jest C_org. W dawnych osadach karbońskich i permskich ilość nierozpuszczalnego C_org jest bardzo duża, co jest związane z chemicznymi przeobrażeniami (z polimeryzacją i kondensacją) i z usunięciem rozpuszczalnej części z pokładów gliny pod wpływem ciśnienia górotworu.