Trafność obranej wysokości

Jak istotną rolę odgrywa osiągnięte w ten sposób złagodzenie perspektywiczne rozpiętości historycznych skal, niech świadczy analiza widoczności PKN jako tła starych Warszawy: pałacyku Ostrogskich (dziś Instytut Chopina), kościoła św. Krzyża oraz hotelu „Warszawa" położonych odpowiednio na linii Skarpy, na ciągu Krakowskie Przedmieście - Nowy Świat oraz na ciągu Mazowiecka - plac Warecki - Szpitalna (program uprawnienia budowlane na komputer). Przy wyborze punktu obserwacji na wybrzeżu praskim, w okolicy przyczółka mostu średnicowego (a więc w rejonie stadionu Dziesięciolecia i centralnego dworca rzecznego) stosunek rzutów perspektywicznych obiektów o równej wysokości usytuowanych na czterech wymienionych głębokościach (Skarpa, Nowy Świat, plac Warecki, plac Stalina) wyniósłby 1,2 : 1 : 0,8 : 0,6 (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

Tak więc wysokość PKN ulega prawie dwukrotnemu skrótów i perspektywicznemu w stosunku do zabytków Skarpy i skrótowi o 40% w stosunku do historycznych pionów trasy Zamek-Belweder. Ta optyczna redukcja wysokości pogłębia się jeszcze dzięki różnicy poziomów punktu obserwacji i posadowienia wszystkich wymienionych obiektów. Ponieważ znajdują się one na wysokości 25-30 m ponad horyzontem, przeto obiekty pierwszoplanowe „wyrastają" optyeznic na piedestale Skarpy - leżące zaś wgłębi „chowają się“ za jej krawędź, tym bardziej tracąc na wysokości (uprawnienia budowlane).

Uwzględnienie tak wydatnego efektu perspektywicznego wykazuje całkowitą bezpodstawność dawnych obaw przed „przytłumieniem" układu istniejącego w razie lokalizacji dużych dominant przy ulicy Marszałkowskiej. Przeciwnie - nakazuje troskę o nadanie naczelnej budowli miasta wymiarów dość znacznych, by mogła odegrać rolę dominującą i organizującą w stosunku do sylwety śródmieścia oglądanej z bliska. Trafność obranej wysokości Pałacu Kultury i Nauki polega właśnie na tym, że właściwie uwzględnione zostały wszystkie wymienione warunki: wieżowiec wszedł do panoram nadrzecznych nie przygniatając jednocześnie pierwszoplanowych zabytków skarpowych, wobec których ulega znacznym skrótom (program egzamin ustny).

Bloki zabudowy

Pełny i całkowicie zakończony efekt PKN w sylwecie miasta nastąpi oczywiście wraz z realizacją nowej zabudowy śródmieścia Warszawy, na której podwyższony gabaryt zostały obliczone wymiary wieżowca. Powstanie wielokondygnacjowych bloków zabudowy centrum, dźwignięcie kilku towarzyszących kilkunastopiętrowych budynków śródmiejskich, uporządkowanie Skarpy i pasa podskarpowego - wszystko to dopełni przeobrażenia sylwety Warszawy, które dokonało się wraz z budową Pałacu (opinie o programie).

Jednakże już dziś panoramy Warszawy, które po wmontowaniu w nie mocnej sylwety wieżowca stały się jeszcze bardziej wyrazistymi kompozycjami, urzekają nas swym swoistym urokiem indywidualnie warszawskim, a zarazem wielkomiejskim. Przybysz docierający do miasta koleją (a może nim być jeden z kilkuset tysięcy pracowników warszawskich mieszkających pod miastem), na przykład z kierunku południowo-wschodniego, już gdzieś za Międzylesiem spostrzega na horyzoncie daleki zarys miasta, który po przybyciu do Anina - Wawra widzi wyraźnie w całej krasie (segregator aktów prawnych). Spowita w lazurową mgiełkę rysuje się krawędź zabudowy i Skarpy, ponad którą piętrzy się mocna piramida Pałacu Kultury i Nauki. Budowla widziana stąd niemal przekątniowo ujmuje lakonizmem piramidalnej materialnej sylwety rozsiadającej się krzepko na terenie i liniach szeregowej zabudowy. Z równego zarysu miasta wystrzelają jedynie wierzchołki wież i dachów brył świątynnych. Niedaleko od bryły Pałacu wynurza się ścięty kontur hotelu „Warszawa“.

Obraz Pałacu organizuje całą sylwetę miasta, stanowi o jej istnieniu jako wyrazistej całości, wydobywa wartości sylwetowe Starej Warszawy. Po obrazach zabudowy podmiejskiej, pejzażach dalekiego Grochowa i centralnej Pragi pociąg wbiega na estakadę wiodącą go na most średnicowy (promocja 3 w 1). Wychodząc nagle na przestwór doliny Wisły zatrzymujemy wzrok urzeczeni nowym i najświetniejszym na pewno widokiem - panoramą śródmieścia rysującą się przedmiotowo, zmysłowo, w całej dotykalnej krasie przyrody i architektury wielkiego miasta.