Granica plastyczności materiału

Niezależnie od kontroli przeprowadzonej przez przedsiębiorstwo’ istnieją odbiory komisyjne. Obowiązek odbiorów komisyjnych ustalają przepisy dla niektórych rodzajów konstrukcji, zwykle dla tych, które podlegają nadzorowi urzędów również i w okresie eksploatacji konstrukcji (program uprawnienia budowlane na komputer). Natomiast dla innych konstrukcji mogą być ustalone indywidualne warunki odbiorów komisyjnych, opracowane przez biuro wykonujące dokumentację techniczną. W takich przypadkach powinien być określony tryb powoływania Komisji i zakres jej pracy.

Najczęściej odbiory komisyjne są potrzebne w przypadku wykonywania konstrukcji przez kilka współpracujących przedsiębiorstw lub dla sprawdzenia wykonania szczególnie ważnych elementów. Konieczność odbiorów komisyjnych powinna być zaznaczona w umowach zawieranych przez inwestora z przedsiębiorstwem wykonawczym.
Stale niskowęglowe i o podwyższonej wytrzymałości, stosowane zwykle na konstrukcje spawane, są dostarczane zgodnie z wymaganiami norm hutniczych. Normy przewidują możliwość odstępstwa od niektórych postanowień pod warunkiem uzgodnienia ich z wytwórcą. Konieczność dodatkowych uzgodnień powinna być zaznaczona w wykazach materiałów •do dokumentacji projektowej (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

Granica plastyczności materiału obniża się w wyrobach o dużej grubości wskutek zmniejszonej przeróbki plastycznej w czasie walcowania, dlatego podane w normach wartości dotyczą granicznej grubości materiału. W zakresie własności wytrzymałościowych stali, dodatkowych uzgodnień wymagają materiały grubości powyżej 40 mm i pręty grubości powyżej 100 mm. Uzgadnianie dotyczące własności wytrzymałościowych jest celowe tylko w przypadkach stosowania grubych materiałów na elementy nośne o pełnym wykorzystaniu wytrzymałości obliczeniowej.
Badania udarności materiału grubości do 25 mm są wykonywane tylko ma specjalne życzenie zamawiającego (uprawnienia budowlane).

Próbę udarności przeprowadza się na próbkach z karbem cylindrycznym (Mesnager) lub karbem klinowym (ISO Charpy V). Próbka do badań udarności ma przekrój kwadratowy o boku 10 mm po obróbce mechanicznej. Z tych względów blachy grubości mniejszej od 12 mm nie mogą być badane na udarność na znormalizowanych próbkach udarnościowych (program egzamin ustny).

Obniżenie zawartości węgla

W normach hutniczych dla niektórych odmian stali przewiduje się badania udarności na próbkach z karbem cylindrycznym o promieniu r = 1,0 mm (Mesnager). Badanie materiału w takim zakresie jest tylko formalnym spełnieniem wymagań przepisów, gdyż wszystkie stale półuspokojone i uspokojone spełniają ten warunek.
Bardziej zróżnicowane wyniki udarności otrzymuje się na próbkach z karbem ostrym klinowym o promieniu r = 0,25 mm (ISO Charpy V). Jeszcze bardziej ostrą próbą materiału jest badanie udarności po sztucznym starzeniu. Badania materiału w takim zakresie przeprowadzają na ogół tylko instytuty badawcze na zlecenie zamawiającego (opinie o programie).
Ustalając wymagania dotyczące dodatkowych badań udarności materiału należy określić rodzaj karbu i warunki przeprowadzenia badań, co wymaga wstępnego uzgodnienia z dostawcą materiału. Zakres takich badań powinien umożliwiać określenie temperatury przejścia materiału w stan kruchości.

Podawany w normach skład chemiczny stali jest określony dla analizy wytopowej na próbkach pobranych z kadzi (segregator aktów prawnych). Zawartość węgla w wyrobach walcowanych może różnić się od wartości normowych o ± 0,02%. Ograniczenie wartości niektórych składników stopowych w wyrobach walcowanych, korzystne ze względów spawalniczych, wymaga odpowiedniej zmiany składu chemicznego wytopu stali.

Jednocześnie obniżenie zawartości węgla wiąże się z obniżeniem granicy plastyczności stali lub koniecznością zwiększenia zawartości innych składników, zapewniających własności mechaniczne. Dodatkowe wymagania w zakresie składu chemicznego mogą być stosowane tylko w przypadkach wymagania atestów jakościowych hutniczych, z określeniem składu chemicznego w wyrobie walcowanym (promocja 3 w 1).