Jakość cementów

Norma radziecka GOST 10178-76 podaje wymagania co do jednorodności. Dotyczą one tylko tych cementów, którym nadany został krajowy znak jakości. Wymagania te określone są w postaci współczynnika zmienności, który nie może przekroczyć 5% dla marek 30 i 40 oraz 3% dla pozostałych marek, tj. 50 i 60. Współczynnik zmienności obliczany jest kwartalnie, na podstawie wyników badań poszczególnych partii cementu wysyłanych w tym okresie (program uprawnienia budowlane na komputer)

Rozpatrując jakość cementów produkowanych w kraju w odniesieniu do dwóch głównych gatunków i marek można stwierdzić, co następuje:
a. cement portlandzki 35 (w MPa) produkowany przez cementownie: Chełm I i II, Małogoszcz, Nowiny, Pokój i Odra ma największe różnice w wytrzymałościach, przekraczające 10 MPa. Pozostałe cementy portlandzkie marki 35 mają mniejsze nadwyżki wytrzymałości w stosunku do wymagań normy, stąd też większa jest ich jednorodność,
b. cement hutniczy marki 25 produkowany przez różne cementownie ma bardzo podobną charakterystykę tak co do zawartości żużla, jak i wytrzymałości (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

Do grupy cementów specjalnych, poza cementem szybkotwardnieją- cym, który został już omówiony, należy zaliczyć przede wszystkim cementy: odporne na agresję siarczanową, niskokaloryczne i o ograniczonej zawartości alkaliów (Na20 + K20). Normy Rosji wyróżniają jeszcze cementy: plastyfikowany, hydrofobowy oraz bezskurczowy i ekspansywny (uprawnienia budowlane).
W nazewnictwie normalizacyjnym dla cementów stosowanych do betonów narażonych na agresję siarczanową wyróżnia się dwa cementy: o zwiększonej odporności na działanie siarczanów i odporne na działanie siarczanów. Wymagania dla tego rodzaju cementów podają normy USA, Wielkiej Brytanii, Japonii oraz Polski. Podstawowym wymaganiem dla tego cementu w normach wszystkich krajów jest ograniczona, obliczeniowa zawartość glinianu trójwapniowego (CaA). Wymagania norm różnych krajów w tym zakresie (program egzamin ustny).

Zawartość żużla

Niektóre z cytowanych norm mają jeszcze dodatkowe wymagania dla tych cementów dotyczące: zawartości CaS, sumy C4AF+ CSA, Al2Og. C2S. Normy CSRS i USA podają również specjalne wymagania dotyczące rozszerzalności zaprawy sporządzonej z cementu, do którego do dano, przed badaniem, gips odpowiadający zawartości w spoiwie 7% SO,. Normy NRD natomiast włączają do wymagań skurcz (opinie o programie).

Odporne na działanie siarczanów są również cementy pucolanowe i hutnicze, o ile produkowane są z klinkieru o odpowiedniej zawartości CSA lub o ile zawartość żużla przekracza 60%. I tak norma wyróżnia cement hutniczy o zwiększonej odporności na działanie siarczanów, z dodatkiem do 55% żużla wielkopiecowego, z klinkieru o zawartości 6% C3A. Nowe normy Rosji zaliczają do tej grupy zarówno cement hutniczy, jak i pucolanowy oraz cement portlandzki z dodatkami. Cementy te powinno się produkować z klinkieru o zawartości 5 i 8% C,A (segregator aktów prawnych).

Polska norma dla cementu pucolanowego rozróżnia cementy z ograniczoną do 4 i 7% zawartością C3A w klinkierze. Cementów tych nie nazwano cementami odpornymi na działanie siarczanów, jednak mogą one z powodzeniem spełniać tę rolę w budownictwie. Niestety, jak dotychczas produkcja tego cementu jest nieznaczna. Marki cementów odpornych na działanie siarczanów nie są zbyt wysokie. Mieszczą się one w granicach 25 do 35 (w MPa) przy badaniu według PN (promocja 3 w 1).

Normy NRD, RFN, USA precyzują wymagania dla cementów nisko- kalorycznych. Określone w tych normach dopuszczalne ciepło hydratacji odnosi się do 7 lub 28 dni twardnienia albo też do obu tych okresów. Wymagania wynoszą: dla 7 dni 251-P293 J/g, dla 28 dni 293-b348 J/g - przy badaniu metodą ciepła rozpuszczania. W polskich normach nie ma specjalnego cementu niskokalorycznego.