Piaskowce

Piaskowce tzw. spiriferowe, leżące wyżej, osadzone w środowisku morskim, są cienkoławicowe lub cienko-płytowo (0,5 - 1 m) o ziarnie drobnym i bardziej jednostajnym, przekładane czarnoczerwonymi, zielonkawymi lub szarymi łupkami ilastymi. Rozpowszechnione w serii tej zwięzłe i twarde piaskowce kwarcytowe nadają się doskonale na tłuczeń i kamień brukowy (dzięki oddzielności kostkowej), eksploatowane w nowym łomie Zagnańskim (program uprawnienia budowlane na komputer).

Seria najwyższa stanowi przejście do dewonu środkowego, składa się z gruboławicowych, jasnych piaskowców drobnoziarnistych, niekiedy gruboziarnistych iub żwirowych; spoiwo na ogół słabe wpływa na ich kruchość i niedużą zwięzłość; są nieprzydatne do celów drogowych, mogłyby natomiast dostarczać kamienia ciosowego (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

Charakterystyka kamieniołomów zagnańskich przedstawia się następujące. Kamieniołomy mają kilka kopalni: Barcza, Wiśniówka Mała, Wiśniówka Duża. Kamieniołom założony został początkowo na górze Barcza, znajdującej się na zboczu pasma Klonowskiego. W paśmie tym występują trzy serie piaskcwcowo-kwaicylowe dolno-dewońskie. Pierwszą serię stanowią piaskowce i kwarcyty plakodermowe (uprawnienia budowlane).

Druga seria - spiriferowa obejmuje większy kompleks skał o budowie równomiernej i drobnoziarnistej, o dobrej podzielności kostkowej i podatności do łupania ‘się. Piaskowiec spiriferowy zajmuje rozległe przestrzenie w dalszym przedłużeniu góry Barczy i tworzy odmiany nadające się do produkcji kostek. Zajmuje całą niemal przestrzeń Góry Czortkowej i Ostrej pod Klonowem. W Górze Bukowej stanowi jedyną odmianę nadającą się do eksploatacji i ciągnie się długim pasem między Łączną i Bodzentynem. Niewątpliwie w przyszłości odmiana ta znajdzie szersze zastosowanie, szczególnie do produkcji materiałów brukowych (program egzamin ustny).

Seria piaskowca

Seria najwyższa piaskowca obejmuje odmiany grubo- ławicowe drobnoziarniste, rzadziej zlepieńcowate o jasnym zabarwieniu j. małej spójności. Warunki eksploatacyjne na Barczy są bardzo niewygodne i kosztowne ze względu na wielkość odkrywki. Wskutek tego główną uwagę zwrócono na rozbudowę kopalni założonych na sąsiednim paśmie wysokogórskim, a właściwie jego zachodnim końcu. Występują tu kwarcyty, a ściślej mówiąc - piaskowce kwarcytowe kambryjskie, odpowiadające pod względem twardości najtwardszym odmianom kwarcytów dewońskich. Dla celów drogowych są zatem materiałem jakościowo lepszym niż barciański, jakkolwiek występują również w kilku odmianach. Cechą ujemną jest natomiast obecność licznych, często utajonych spękań i szczelin, utrudniających w wysokim stopniu wyrób materiałów brukowych (opinie o programie).

Głównym produktem kopalni Wiśniówka Mała i Wiśniówka Duża jest kruszywo zwykłe i grysy granulowane. Wydajność półko-stki średniej wynosi zaledwie kilka procent ogólnej produkcji materiałów kamiennych. Eksploatacja materiału jest na ogół trudna i kosztowna z powodu obecności wkładek gliny i łupków gliniastych. Własności fizyczne i mechaniczne kwarcytów zagnańskich ilustruje następujące zestawienie.

Materiał kamienny kwarcylowy coraz częściej jest stosowany do budowy i utrzymania dróg zwykłych i nawierzchni ulepszonych. Zakres jego zastosowania będzie się niewątpliwie rozszerzał ze względu na stwierdzoną jego przydatność do wszystkich typów nawierzchni bitumicznych oraz betonowych. W okolicach Zagnańska zwarte kwarcyty kambryjskie występują i są eksploatowane pod Daleszycami (segregator aktów prawnych).

Z piaskowców kwarcytowych dolno-sylurskich bardzo dobre własności i dużą przyszłość mają odmiany zwarte, często z odcieniem różowym, eksploatowane w powiecie opatowskim (Międzygórze, Wito- sławska Góra, Mirogonowice), dające znaczną wydajność materiałów brukowych. Własności: ścieralność na tarczy Bohme’go 0,12-=-0,19 cm; wytrzymałość na ściskanie 2600 -7-3000 kG/cm²; nasiąkliwość 1,13 H-1,59%; zwięzłość 16 - 20. Piaskowce dolnotriasowe, liasowe oraz piaskowce kelowejskie nie mają na ogół większego znaczenia drogowego, są natomiast stosowane w budownictwie i częściowo jako materiał o lokalnym znaczeniu do budowy i konserwacji dróg tłuczniowych (promocja 3 w 1).