Pręt o stałym przekroju

Z materiału, z którego wykonano model, wycina się pręt o stałym przekroju (i tej samej co model grubości) i rozciąga osiowo w polaryskopie (program uprawnienia budowlane na komputer).
Obciążając w polaryskopie pręt np. siłą Pj otrzymamy na ekranie obraz pewnej stałej barwie. Barwie tej odpowiada xmax = P/2A.

Zmieniając obciążenie możemy dla różnych barw (wg skali Newtona) wyznaczyć odpowiadające im wartości (oi - o2), a więc i xmax, czyli stworzyć tzw. chromatyczną skalę naprężeń dla danej grubości modelu. Porównując kolory ze skali z kolorami modelu określamy w odpowiednich punktach wartości xmax. Taki sposób postępowania, aczkolwiek subiektywny, może być w niektórych przypadkach stosowany przy badaniach jakościowych.

Dla zwiększenia dokładności badań stosuje się urządzenia, które wykorzystując zjawiska optyczne pozwalają pomierzyć przesunięcia promieni 5, a więc a. wyznaczyć (oi - o2). Urządzenia te - to tzw. interferometry elastooptyczne oraz kompensatory. Zarówno jedne jak i drugie urządzenia pozwalają prowadzić badania metodami punktowymi, tzn. wymagają przeprowadzania pomiarów w całym szeregu interesujących nas punktów modelu (program uprawnienia budowlane na ANDROID). Nie wdając się w konstrukcje różnych typów kompensatorów, omówimy jedynie zasadę pomiaru przy wykorzystaniu tzw. metody kompensacji bezpośredniej przy wykorzystaniu kompensatora Cokera.

Zasadniczymi elementami wymienionego kompensatora są:
1) pryzmatyczny pręt wykonany z tego samego materiału co model,
2) urządzenie do wywoływania (w sposób ciągły) osiowego obciążenia pręta,
3) urządzenia umożliwiające obrót pręta w płaszczyźnie do osi optycznej polaryskopu.
Kompensator umieszcza się przed lub za danym modelem. Oś rozciąganego osiowo pręta, zwana osią kompensatora, ustawia się tak, aby pokrywała się z kierunkiem naprężenia głównego w interesującym nas punkcie (uprawnienia budowlane).

Efekty optyczne kompensatora

Efekty optyczne kompensatora i modelu występujące na linii promienia przechodzącego przez dany punkt będą się dodawać. Kompensator należy tak ustawić, aby wywołane przez niego opóźnienie było równe opóźnieniu w danym punkcie modelu i posiadało odwrotny znak. Wartość ak możemy bardzo prosto określić analitycznie. Wszystkie metody punktowe oznaczenia o i - o2 - aczkolwiek dokładne - są bardzo pracochłonne. Dlatego też w badaniach technicznych zastępowane są metodami powierzchniowymi polegającymi na obserwacji i odpowiedniej interpretacji obrazu izochrom (program egzamin ustny).

Wartości naprężeń głównych o\ i o2 określa się bezpośrednio w punktach skrajnych włókien modelu. I tak np. w przypadku nieobciążonego konturu modelu jedno z naprężeń głównych o\ = 0, a drugie ma kierunek styczny do konturu; wówczas oi - o2 = o2. W punktach konturu obciążonych obciążeniem ciągłym prostopadłym do konturu mamy oj = qx, a więc możemy obliczyć o2. W niektórych przypadkach zdarzają się trudności w określeniu znaku naprężeń na nieobciążonych konturach. Wówczas można wykorzystać tzw. „metodę igły” (opinie o programie).

Przedstawia się ona następująco. Za pomocą np. ostrza noża, szpilki wywieramy nacisk na całej grubości konturu modelu. Ponieważ skupione obciążenie ściskające wywołuje różnicę oj - o2 powodującą rozciąganie wzdłuż konturu, zatem na konturze, którego włókna są rozciągane, zaobserwujemy w danym przypadku wzrost, a na konturze ściskanym zniżenie rzędu izochrom. W efekcie otrzymujemy obraz izochrom a więc określimy znak naprężenia głównego (segregator aktów prawnych).

Określanie znaku naprężeń głównych w dowolnych punktach powierzchni modelu odbywa się przy wykorzystaniu odpowiednich kompensatorów. Omówimy z kolei mechaniczną metodę’) określania naprężeń głównych oi i o2. Mechaniczny sposób określenia sum naprężeń głównych w odpowiednich punktach modelu polega na pomiarze zmian grubości modelu przed i pod obciążeniem. Znając grubość modelu przed obciążeniem oraz mierząc za pomocą specjalnego urządzenia (tzw. tensometru do odkształceń poprzecznych) grubości w poszczególnych punktach modelu obciążonego, możemy wyznaczyć (dla danych v, E) wartości (oi - o2) w dowolnym punkcie (promocja 3 w 1).