Projektowanie budowli przemysłowej

Projektując budowlę przemysłową należy mieć na uwadze potrzebę uwzględnienia następujących czynników:
Wpływa ona na:
- rodzaj użytkowania (dopuszczalne materiały budowlane),
- powierzchnię i wysokość pomieszczeń (konstrukcja),
- liczbę zatrudnionych (drogi ewakuacji) z podziałem wg płci (usługi sanitarno-techniczne, toalety itp.),
- rozmieszczenie maszyn i ich cechy (działania dynamiczne na konstrukcję, działania termiczne, korozja),
- obciążenia użytkowe (nośność elementów konstrukcji) (program uprawnienia budowlane na komputer).
- Wymagania szczególne. Określają one:
- niebezpieczeństwa, którym może być poddana załoga (ogień, substancje trujące, eksplodujące lub promieniotwórcze, szczególnie gazy),
- hałas (przykład - stacja prób silników, hale nitowania),
- wstrząsy (prasy, tłoczarki, silniki, pompy, młoty i kruszarki),
- obciążenia skupione,
- ochrona przed działaniem czynników zewnętrznych (stoiska badawcze, pomieszczenia kreślarskie, laboratoryjne, pomiarowe, ciemnie optyczne, komory klimatyzacyjne),
- temperatura wnętrza (także wietrzenie i klimatyzacja) (program uprawnienia budowlane na ANDROID),
- wymagany przez technologię układ pomieszczeń,
- wyjścia bezpośrednio na zewnątrz (ewakuacja),
- możliwości rozbudowy,
- optymalny planowany czas użytkowania budowli (uprawnienia budowlane).
- Doprowadzenie materiałów i energii, odprowadzenie wyrobów i odchodów produkcji. Określają one układ i położenie:
- wejść energii elektrycznej i gazu świetlnego,
- wejść pary i powietrza sprężonego,
- wejść wody miejskiej i przemysłowej,
- wyjść kanalizacji gospodarczej i przemysłowych,
- położenie kominów, układu odżużlania, odpopielania, odpylania (program egzamin ustny),
- tras przenośników, bram dla dróg kołowych, kolei, rurociągów.
- Właściwości geotechniczne podłoża gruntowego. Decydują one o:
- sposobie posadowienia i wykonania pomieszczeń podziemnych,
- możliwościach przenoszenia się wstrząsów na otoczenie (lub z otoczenia na projektowaną budowlę),
- usytuowaniu względem innych niepożądanych sąsiadów,
- występowaniu szkód górniczych lub wpływów sejsmicznych (opinie o programie).

Moduły i typizacja

Warto w tym miejscu wspomnieć, że występujące w Polsce (np. w Bytomskim okręgu górniczym) tzw. „tąpania”, tj. wstrząsy odczuwalne na powierzchni ziemi, a spowodowano m. in. istnieniem starych wyrobisk górniczych w głębi ziemi, ulegających zawaleniu się, można - a nawet należy - traktować tak samo, jak wstrząsy sejsmiczne o intensywności około 6° .

Osobną uwagę należy poświęcić zagadnieniu wymiarów budynków przemysłowych. Mimo oczywistej potrzeby kierowania się gabarytami niezbędnymi dla produkcji (wymiary maszyn, traktów komunikacyjnych itp.), należy mieć na uwadze jeszcze i konieczność stosowania elementów typowych, prefabrykowanych, powtarzalnych. Stosowanie takich elementów jest jedynie właściwą drogą do potanienia budowli jako całości, jak też i do uzyskania, przy odpowiednim rozwiązaniu połączeń, możliwości ponownego wykorzystania elementów po rozbiórce (segregator aktów prawnych).

Liczne i cenne informacje odnośnie do wymiarów elementów typowych, specjalnych typów budowli itp. zawiera Biuletyn Techniczny biur projektów budownictwa przemysłowego, wydawany w Warszawie od 1953 r.
Znaczne potanienie inwestycji budowlanych można uzyskać w niektórych przypadkach przez ulokowanie kilku etapów procesu produkcyjnego (a czasem nawet całego procesu) pod jednym dachem, we wspólnym budynku. Jednym z bardzo dobrych przykładów takiego rozwiązania jest zbudowana w 1949 r. fabryka wyrobów gumowych w Brymawr, Anglia.

W Polsce mówi się ostatnio dużo na ten temat i nawet wprowadzona została nazwa „zblokowanie” zakładów przemysłowych na oznaczenie tego rodzaju łączenia kilku etapów produkcji. Stosowane rozsądnie, łączenie takie może z wszelką pewnością być bardzo korzystne w sensie potanienia budownictwa przemysłowego (promocja 3 w 1). Należy jednak pamiętać i o wadach takiego łączenia: utrudnienie ewakuacji z dużych powierzchni, wzajemne uciążliwości sąsiedztwa niezbyt szczęśliwie dobranych obiektów (hałasy, wyziewy, wstrząsy), możliwości innych zakłóceń itp.