Przyszłe ośrodki produkcyjne

Przy określaniu podstawowych wiejskich jednostek osadniczych w perspektywie, dla przeciętnych warunków występujących w naszym kraju, przyjmuje się orientacyjnie, że wielkość areału jednostki produkcyjnej, obsługującej fermę, w zależności od warunków miejscowych można określać dla celów planowania perspektywicznego w granicach 400-700 ha użytków rolnych. Przyszłe ośrodki produkcyjne (fermy) w miarę możności powinny być rozwiązywane w oparciu o sieć istniejących osiedli wiejskich (program uprawnienia budowlane na komputer).

Z każdą fermą w rozwiązaniach perspektywicznych nie musi wiązać się osiedle stanowiące stałe miejsce koncentracji mieszkalnictwa ludności wiejskiej i usług; z osiedlem takim powinno w zasadzie wiązać się kilka ferm (jednostek produkcyjnych); ogólna powierzchnia użytków rolnych nie powinna w takim przypadku przekraczać w zależności od warunków produkcyjnych 3 do 4 tys. ha, a więc w przybliżeniu skali obecnej gromady (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

Podział administracyjny terenów osadniczo-rolnych w przyszłości powinien w miarę możności w sposób organiczny wiązać się z układem wielkotowarowych gospodarstw rolnych. W warunkach, w których to będzie możliwe ze względów produkcyjnych, należy w rozwiązaniach perspektywicznych dążyć do skupienia ludności w osiedlach podstawowych, reprezentujących warunki dla możliwie wystarczającego wyposażenia w podstawowe usługi i urządzenia komunalne, a więc w osiedlach rzędu co najmniej około 2000 mieszkańców utrzymujących się zarówno z rolnictwa jak i zajęć pozarolniczych (uprawnienia budowlane).

Sieć podstawowych osiedli

Sieć podstawowych osiedli na terenach o przeważającym profilu produkcji rolniczej powinna również organicznie wynikać ze struktury przyszłych wielkotowarowych gospodarstw rolnych; dla ukształtowania tej sieci należy przede wszystkim rozwijać określone istniejące osiedla, które swym położeniem, wielkością i rodzajem zainwestowania są do tego najbardziej przystosowane; w większości przypadków będą to obecne ośrodki (wsie centralne) gromad (program egzamin ustny).

W określonych warunkach terenowych może zajść konieczność ograniczenia wyżej podanej liczby 2000 mieszkańców w osiedlu, w zasadzie nie poniżej 4-700 mieszkańców: nie dotyczy to szczególnie trudnych warunków topolo licznych (np. terenów górskich, depresyjnych, masywów leśnych, pojeździe w których wielkość osiedli może być określona w sposób odmienny (opinie o programie).

Nie jest możliwe i niezbędne, by wszystkie rodzaje usług były realizowane we wszystkich perspektywicznych osiedlach podstawowych; wynika to bądź ze skali obsługiwanego areału (np. państwowy ośrodek maszynowy), bądź też ilości obsługiwanej ludności (np. szkoła zawodowa czy szkoła licealna z internatem). Zważywszy, że przeciętny powiat w Polsce obejmuje 1000 km², dla niektórych tego rodzaju usług ośrodek powiatowy może być zbyt odległy. Dlatego spośród sieci przyszłych dużych wsi podstawowych muszą być wybierane odpowiednio położone osiedla jako miejsce lokalizacji specjalnych usług wyższego rzędu (segregator aktów prawnych).

Jako minimalny program usług przyszłych podstawowych wsi powinny być brane pod uwagę m. in. następujące urządzenia socjalne, bytowe i gospodarcze przedszkole, żłobek, pełna szkoła podstawowa, ambulatorium z apteką, agronomówka, ośrodek ochrony roślin i nawożenia, klub (z salką widowiskowo-kinową, biblioteką i czytelnią), gospoda (restauracja z kawiarnią), boisko sportowe oraz basen otwarty, łaźnia osiedlowa i pralnia, sklep wielobranżowy, składnica zaopatrzenia i zbytu, ośrodek usług transportowych. piekarnia, warsztaty rzemieślnicze usług podstawowych, zlewnia mleka, remiza straży pożarnej, ewent. punkt weterynaryjny, oraz urządzenia komunalne ulice i chodniki, instalacja elektryczna, wodociąg osiedlowy, ewent. gaz i lokalne urządzenia kanalizacyjne (promocja 3 w 1).