Racjonalna gospodarka materiałowa

Racjonalna gospodarka materiałowa w budownictwie wymaga, aby zakupione materiały przewożone były bezpośrednio z bocznic kolejowych lub składów dostawców na place składowe poszczególnych budów; dzięki temu zmniejsza się koszty transportu. W praktyce jednak, obok magazynów i placów składowych usytuowanych na poszczególnych budowach, przedsiębiorstwo musi niejednokrotnie tworzyć centralne magazyny i place składowe (program uprawnienia budowlane na komputer).

W przypadku braku jakiegoś materiału, budowy mogą korzystać z rezerw znajdujących się w magazynie centralnym.
Tak więc część materiałów składowana jest najpierw w magazynach centralnych, a następnie rozsyłana na poszczególne budowy. Mówimy wówczas, że pewna partia materiałów podlega tak zwanemu transportowi łamanemu, czyli przewozowi dwukrotnemu (program uprawnienia budowlane na ANDROID). Konieczność tworzenia magazynów centralnych wynika stąd, że rezerwy centralne pozwalają zmniejszyć zapasy na poszczególnych budowach. Zdarza się również, że złe warunki poszczególnych placów budów uniemożliwiają magazynowanie na nich pewnych materiałów w dostatecznej ilości.

Magazynierzy prowadzą książki magazynowe, w których notują każdorazowe przyjęcie lub wydanie poszczególnych materiałów. Często prowadzi się specjalne kartoteki, w których każda kartka przeznaczona jest dla innego materiału. Po przyjęciu materiału do magazynu sporządza się specjalny dokument na druku PZ (uprawnienia budowlane).

Podstawą do wydania materiałów robotnikom do produkcji jest podpisany przez kierownika budowy lub upoważnionego majstra specjalny dokument na wzorze RW, na którym pobierający materiał kwituje odbiór swoim podpisem. Porównując przychód i rozchód materiałów w pewnym okresie czasu otrzymujemy pozostałość, którą dodajemy lub odejmujemy od stanu poprzedniego. W ten sposób możemy ustalić aktualną ilość materiałów w magazynie. Jednakże stan obliczony teoretycznie, na podstawie książek lub kartotek, który nazywamy stanem ewidencyjnym, trzeba porównać ze stanem rzeczywistym (program egzamin ustny). Aby ustalić rzeczywistą ilość materiałów w magazynie, przeprowadzamy ich szczegółowy spis, który nazywamy spisem remanentowym lub po prostu remanentem.

Spisy remanentowe

Spisy remanentowe dokonywane są z reguły pod koniec każdego roku obrachunkowego, bowiem wartość rzeczywistej ilości materiałów, znajdujących się w magazynach, niezbędna jest do sporządzenia bilansu finansowego przedsiębiorstwa. W praktyce remanenty dokonywane są znacznie częściej, np. gdy magazynier udaje się na urlop lub przechodzi do innej pracy, gdy zachodzi podejrzenie, że może istnieć jakaś poważna niezgodność, oraz na polecenie władz wyższych (opinie o programie).

Spis remanentowy należy odróżnić od inwentaryzacji. O ile bowiem remanent dotyczy tylko środków materiałowych, części zamiennych czy narzędzi, a więc tylko środków obrotowych, o tyle inwentaryzacja dotyczy wszystkich składników majątkowych przedsiębiorstwa, a więc zarówno środków obrotowych, jak i trwałych. W czasie inwentaryzacji spisuje się więc również wszystkie budynki, maszyny, urządzenia, meble i określa ich realną wartość. Tak rozumianą inwentaryzację nazywamy ekonomiczną.

Inwentaryzacją techniczną natomiast nazywamy sporządzenie, odtworzenie lub uzupełnienie dokumentacji technicznej środków trwałych; posiada ona przede wszystkim formę rysunkową (segregator aktów prawnych).
W wyniku przeprowadzonego spisu remanentowego mogą ujawnić się pewne niezgodności. Należy je stwierdzić specjalnym protokołem różnic. Jeżeli rzeczywista ilość materiałów jest większa od ewidencyjnej, stwierdzamy istnienie tak zwanej superaty, czyli nadwyżki. Stwierdzone braki materiałowe nazywamy mankiem. Zarówno superata, jak i manko mogą być wynikiem pewnych właściwości fizycznych materiałów.

Tak np. pewne materiały chłoną z otoczenia wilgoć i przy dłuższym przechowywaniu zyskują na wadze, inne natomiast wysychają. Częściej jednak superata i manko są wynikiem złej ewidencji, zniszczenia lub kradzieży, co z kolei spowodowane jest brakiem dozoru, niedbalstwem lub złą wolą odpowiedzialnych pracowników. Za powstanie niezgodności stanu rzeczywistego ze stanem ewidencyjnym magazynierzy ponoszą odpowiedzialność wobec władz (promocja 3 w 1).