Służba technologiczna zakładu

Zupełnie szczególne i nowe zadania stawia współczesna cementownia przed służbą technologiczną zakładu. Wielkie godzinowe natężenia strumieni materiałów występują w dzisiejszych cementowniach (program uprawnienia budowlane na komputer). Na przykład natężenie strumienia surowca wynosi obecnie w naszych nowszych cementowniach ok. 500 t/h. Warto przy tym uzmysłowić sobie, że ta wielka ilość surowca musi być nie tylko urobiona, schłodzona, przewieziona, rozdrobniona, wysuszona i zmielona, ale także jej skład chemiczny musi być odpowiednio dobrany i ciągle zachowywany.

Wobec tych wielkich ilości materiału operacje korygowania składu chemicznego mieszanki surowcowej i jej ujednorodniania, czyli homogenizacji, mogą być z powodzeniem realizowane tylko pod warunkiem odpowiednio sprawnej organizacji służby technologicznej i przemyślanego doboru nowoczesnych, szybkich metod chemicznej kontroli międzyoperacyjnej (program uprawnienia budowlane na ANDROID). Pierwszy etap rozdrabniania surowca odbywa się już w czasie jego górniczego urabiania ze złoża. Zalegające w złożu zwięzłe partie surowca muszą być odspojone w postaci brył (kęsów) nadających się do masowego transportu do stacji kruszenia.

Nie wchodząc w szczegóły techniki górniczej, należącej do odrębnego działu nauk technicznych, trzeba jednak zaznaczyć, że ekonomika wydobycia surowca jest tym większa, im większe bryły urabianych skał może przyjąć tabor transportowy do przewozu i kruszarka do wstępnego rozdrobnienia (uprawnienia budowlane).
Kamieniołomy nowoczesnych cementowni (także w Polsce) są to bardzo duże zakłady górnicze, których dzienny urobek jest rzędu 10 000-15 000 t. Przy tak wielkiej dziennej produkcji trzeba w kamieniołomie do minimum ograniczyć tzw. „rozstrzałki”, czyli kosztowne i pracochłonne wstępne rozbijanie zbyt wielkich brył surowca za pomocą materiału wybuchowego. Wynika stąd postulat dotyczący konieczności przyjmowania przez cementownie możliwie wielkich brył surowca.

Ostatni etap rozdrabniania surowca, tj. kosztowne i energochłonne mielenie, przebiega tym wydajniej i ekonomiczniej, im drobniejsza jest granulacja materiału wprowadzanego do młyna. Przedstawione wyżej okoliczności stanowią podstawę do sformułowania zasadniczej roli technologicznej oddziału kruszenia surowca (program egzamin ustny).

Dobór kruszarki

Oddział ten, stanowiąc ogniwo pośredniczące między górniczym urabianiem surowca a jego mieleniem, powinien być wyposażony w maszyny polepszające zarówno ekonomikę kamieniołomu, jak i ekonomikę oddziału mielenia surowca. Maszyny te kruszarki powinny więc mieć gabaryty otworu wlotowego umożliwiające przyjęcie możliwie wielkowymiarowych brył surowca (do 1200 mm), a ich konstrukcja powinna zapewniać rozkruszenie tych wielkich brył w toku jednej operacji do kawałków rzędu 30-50 mm.

Dawniej stosowane układy maszyn oddziału kruszenia surowca przewidywały na ogół kruszenie kilkustopniowe; nowoczesne kruszarki najczęściej umożliwiają osiągnięcie wymaganego wysokiego stopnia rozdrobnienia w toku jednej operacji, wykonywanej przez jedną wielkogabarytową kruszarkę (opinie o programie).
Dobór odpowiedniego typu kruszarki uzależniony jest ściśle od fizycznych właściwości surowca oraz od stopnia jego jednorodności.
W większości przypadków przemysł cementowy eksploatuje złoża stanowiące naturalną mieszaninę różnych odmian zwięzłych, kruchych wapieni i plastycznych ciał ilastych: glin i łupków występujących w postaci cieńszych lub grubszych przekładek między warstwami wapieni (segregator aktów prawnych).

Mieszanina taka w znacznym stopniu uczulona jest na sezonowe lub przypadkowe zawilgocenie, które zwiększa plastyczność i lepkość jej ilastego składnika i poważnie utrudnia proces kruszenia, prowadząc do spadku wydajności instalacji. Z tej też przyczyny klasyczna kruszarka szczękowa nie nadaje się do rozdrabniania takich materiałów.

W dawniejszych, mniej wydajnych, najczęściej kilkustopniowych instalacjach stosowano do tego celu kruszarki walcowo-szczękowe (z kolczastym walcem), dwuwalcowe (jako drugi stopień kruszenia) lub szybkoobrotowe młotkowe jednowirnikowe i dwuwirnikowe (promocja 3 w 1). Godzinowe wydajności tych maszyn dostosowane były do wielkości ówczesnych cementowni i wynosiły nominalnie 200-H -i-500 t surowca na godzinę.