Sprężyste odkształcenia

Gdy zmiany następują rzadziej, odkształcenia też są wyższe niż przy stałym naprężeniu średnim. W ten sposób odnoszenie bezpośrednie wyników prób laboratoryjnych do rzeczywistych konstrukcji może prowadzić do zaniżenia przewidywanego pełzania (program uprawnienia budowlane na komputer). Dotychczas była mowa o ściskaniu osiowym, lecz pełzanie występuje również i przy innych układach obciążeń, a wiadomości o pełzaniu w takich warunkach są szczególnie pomocne w określaniu natury pełzania oraz w pewnych zagadnieniach projektowych. Niestety dane doświadczalne są nieliczne i w wielu przypadkach ocena ilościowa oraz porównanie z zachowaniem przy ściskaniu nie są możliwie. Z tych przyczyn podane zostaną tylko ogólne stwierdzenia natury jakościowej.

Pełzanie betonu masywnego przy rozciąganiu osiowym jest o 20-30% wyższe niż przy naprężeniach ściskających o takiej samej wartości. Przy przechowywaniu w wilgotności względnej 50% różnica ta może wynieść nawet 100% (program uprawnienia budowlane na ANDROID). Kształty krzywych zależności pełzania od czasu przy ściskaniu i przy rozciąganiu są podobne. Wysychanie wzmaga pełzanie zarówno przy ściskaniu, jak i przy rozciąganiu.

Pełzanie występuje także przy obciążeniu skręcającym i zależy od wartości naprężenia, stosunku wodno-cementowego oraz od wilgotności względnej w sposób jakościowo taki sam jak pełzanie przy ściskaniu. Również krzywa zależności pełzania od czasu ma ten sam kształt. Stwierdzono, że stosunek odkształceń pełzania do odkształceń sprężystych jest przy skręcaniu identyczny jak w przypadku obciążeń ściskających (uprawnienia budowlane).

Odpowiedni układ obciążający

Przy osiowym ściskaniu następuje pełzanie nie tylko w kierunku osiowym, lecz również w kierunkach prostopadłych. Określane to jest jako pełzanie boczne lub poprzeczne. Wartości wynikającego stąd współczynnika Poissona przy pełzaniu. Z faktu, że naprężenia osiowe wywołują pełzanie poprzeczne, wynika, że przy wieloosiowych stanach naprężenia obok pełzania spowodowanego działaniem naprężeń na poszczególnych kierunkach istnieje również pełzanie w dwóch kierunkach prostopadłych, związane z efektem Poissona (program egzamin ustny).

Istnieją dowody świadczące o tym, że nie zachodzi superpozycja odkształceń pełzania od poszczególnych naprężeń rozpatrywanych oddzielnie, tak że pełzania w przestrzennym stanie naprężenia nie można łatwo określić na podstawie pomiarów jednoosiowych. W szczególności pełzanie przy ściskaniu wieloosiowym ma wartość mniejszą niż przy ściskaniu osiowym, przy tej samej wartości naprężenia na danym kierunku. Jednak nawet przy ściskaniu hydrostatycznym pełzanie jest znaczne. Pełzanie określa się zazwyczaj mierząc zmiany odkształceń w czasie próbki poddanej działaniu stałego naprężenia i przechowywanej w odpowiednich warunkach. Sprężyna w takim układzie zapewnia niezmienność obciążenia, pomimo skracania się próbki (opinie o programie).

W tych warunkach pełzanie ma przebieg bardzo długi; najdłużej trwające obserwacje wskazują, że niewielki | wzrost pełzania ma miejsce nawet po 30 latach trwania obciążenia. Prędkość pełzania maleje jednak w sposób ciągły i przyjmuje się na ogół, że po nieskończonym czasie trwania obciążenia pełzanie zmierza do pewnej wartości granicznej. Stwierdzenie takie nie zostało jednak dotychczas udowodnione (segregator aktów prawnych).

Wyniki długotrwałych obserwacji Troxella, Raphaela i Davisa, na podstawie których można stwierdzić, co następuje: 18-35% (średnio 26%) pełzania 20-letniego występuje w okresie 2 tygodni; 40-70% (średnio 55%) pełzania 20-letniego występuje w okresie 3 miesięcy; 64-83% (średnio 76%) pełzania 20-letniego występuje w okresie 1 roku (promocja 3 w 1).