Tlenek barowy

Tlenek magnezowy MgO silniejszy topnik w porównaniu z CaO, sprzyja twardości, trwałości i elastyczności szkliwa. Zwiększenie jego zawartości stwarza warunki do krystalizacji (diopsyd) i wymaga podwyższenia temperatury wypalania. Wprowadza się go do zestawu pod postacią opoki, rzadziej pod postacią magnezytu lub talku (program uprawnienia budowlane na komputer).

Tlenek strontowy SrO jako topnik zbliżony jest do BaO. Jest dobrym topnikiem, zmniejsza lepkość, umożliwia częściowe zastąpienie alkaliów w szkliwach, sprzyja usunięciu związków ołowiu ze szkliwa [464]. Wprowadza się go pod postacią celestynu SrS0₄ (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

Tlenek barowy BaO dobry topnik, zdolny jest częściowo zastąpić PbO, obniża odporność na powstawanie pęknięć włoskowatych w szkliwach skaleniowych, sprzyja rozlewaniu się szkliw (lepiej od innych tlenków pierwiastków ziem alkalicznych), zwiększa połysk. Szkliwa barowo łatwo dają związki zawierające siarkę w postaci matowych plam i spieków na powierzchni wyrobu. Tlenek barowy jest trujący. Wprowadza się go w postaci witerytu (uprawnienia budowlane).

Tlenek cynkowy ZnO dobry topnik, silnie zmniejsza współczynnik rozszerzalności cieplnej, niszczy farby podszkliwne, może sprzyjać krystalizacji (ganit) i zmętnianiu szkliwa, w którym obecny jest MgO, nadaje odcień niebieski wskutek dużej dyspersyjności fazy krystalicznej. Zwiększa przewodność elektronową, elastyczność szkliwa; przy wypalaniu w środowisku redukującym redukuje się do Zn i ulatnia się. Bezalkaliczne szkliwa cynkowe zaoferowano w Anglii (szkliwa bristolskie). Są one zdolne tworzyć siarczki (kolor fioletowy) przy wypalaniu redukcyjnym (program egzamin ustny).

Przedział stapiania szkliwa

Tlenek berylowy BeO dobry topnik, zwiększa termoodporność, wytrzymałość elektryczną, polepsza płynięcie i połysk. Jest bardzo trujący. Wprowadza się go pod postacią berylu 3BeO • A1₂0₃ • 6Si0₂.

Tlenek sodowy Na₂0 - silny topnik, „skraca” szkło, zmniejsza lepkość, znacznie zwiększa współczynnik rozszerzalności cieplnej, zwiększa zdolność tworzenia pęknięć włoskowatych, zmniejsza twardość, silnie osłabia odporność chemiczną, nieco zmniejsza przedział stapiania szkliwa, nadaje szkliwu dobry połysk. Wprowadzenie CaO (nawet do 0,6 mola) istotnie polepsza szkliwo sodowe. Tlenek sodowy wprowadza się do zestawu pod postacią plagioklazów, sody lub boraksu (opinie o programie).

Tlenek potasowy K₂0 silny topnik, daje szkło „długie”, zwiększa lepkość, połysk i współczynnik rozszerzalności cieplnej, wzmacnia intensywność farb podszkliwnych. Wprowadza się go z ortoklazem, mikroklinem, potażem.

Tlenek litowy Li₂0 najsilniejszy topnik spośród alkaliów, sprzyja płynięciu i połyskowi szkliwa. Przyczynia się do krystalizacji szkliwa podczas wydłużonego przetrzymywania w piecu, dając szkliwo matowe, sprzyja zwiększeniu odporności chemicznej, zwiększa znacznie współczynnik rozszerzalności chemicznej. Wprowadza się go ze spoduinenem lub węglanem litowym (segregator aktów prawnych).

Pięciotlenek fosforu P₂0₅ środek szkłotwórczy, zwiększa kwaso- odporność, szczególnie w stosunku do HF, bierze czynny udział w bezkrzemowych szkliwach glinofosforanowych, odznaczających się dużym współczynnikiem rozszerzalności cieplnej. W szkliwach niskofosforanowych z częścią P₂0₅ w masie nie przekraczającą 12%, zawierających również 4-i-5% Zr0₂ lub Ti0₂, pięciotlenek fosforu dobrze zmętnia szkliwo [465]. Fluor F działa jak topnik rozrzedzając szkliwo w wysokich temperaturach, wywołuje krystalizację fluorków, może spowodować pojawienie się „nakłuć”.

BeF₂ to typowy środek szkłotwórczy. Działanie NaF jako topnika jest silniejsze niż Na₂0, a działanie CaF₂ jest około dwukrotnie silniejsze niż NaF. Jon fluoru, wchodząc w miejsce jonu tlenu (wielkość równa promieniom elektronów), rozrywa wiązanie Si-O-Si. Fluorki wapnia, sodu, litu są to związki tworzące fazy szkieł polikrystalicznych w powłokach polikrystalicznych o szczególnie wysokiej odporności termicznej i odporności na ścieranie. Fluor wprowadza się do szkliw z fluorytem CaF₂, z fluorkiem sodowym NaF, z kriolitem Na₃AlF₆, z fluorokrzemianem sodowym Na₂SiF₄ (promocja 3 w 1).