Urocza renesansowa kaplica

Imponujące zestawienia wiekowej twórczości narodu odnajdujemy w urbanistyce i architekturze polskiej. Im to właśnie zawdzięcza swą siłę emocjonalną założenie wawelskie, do nich sprowadza się tak charakterystyczna dla Polski symbioza stylów - gotyku z renesansem i barokiem w nieprzeliczonej ilości założeń sakralnych i świeckich. Urocza renesansowa kaplica Królewska Sobieskiego rysująca się na tle gotyckiego konturu świątyni gdańskiej świadczy, jaką potężną siłę ekspresji, jakie bogactwo przeżyć duchowych wciela i wyzwala zarazem podobne zestawienie kompozycyjne dzieł odległych pokoleń narodu (program uprawnienia budowlane na komputer).

Najwspanialszym chyba założeniem placowym średniowiecza i Odrodzenia uosabiającym bogactwo kultury miejskiej jest plac św. Marka w Wenecji - zespół architektoniczny kształtowany i wzbogacany w ciągu tysiąca lat, lecz uformowany w swych najistotniejszych zarysach przez epokę Renesansu (program uprawnienia budowlane na ANDROID). W dobie narastania monarchii absolu- tystycznych i rozwoju wielkich osiowych założeń urbanistycznych powstaje wzbogacając się przez szereg pokoleń świetna Średnica paryska biegnąca od renesansowego centrum nowego Luwru (przebudowanego przez Pierre Lescot w r. 1546) poprzez lenotrowskie układy ogrodu des Tuileries i Pól Elizejskich, poprzez klasycystyczny plac Zgody - ku placowi Gwiazdy z potężnym Łukiem Triumfalnym wzniesionym przez Chalgrina w latach 1806-1836 (uprawnienia budowlane).

Ze światowego dorobku monumentalnych założeń śródmiejskich wybraliśmy parę zaledwie przykładów organizmów urbanistycznych, które ilustrują przejawy ciągłości historyczno-architektonicznej (program egzamin ustny). Są to najbliżej nas interesujące polskie założenia stołeczne, z układem historycznej Warszawy na czele oraz zespół centralny dawnego Petersburga - stosunkowo mało u nas znanego wielkiego miasta rosyjskiego. Oba przykłady stanowią wybitne pozycje urbanistyki i architektury światowej, oba oświetlają problematykę dziedzictwa uzupełniając wzajemnie różne jej ujęcie w odrębnych warunkach rozwoju historycznego (opinie o programie).

Układ historycznych

Poniższy przegląd historycznych założeń śródmiejskich Warszawy i Petersburga nie pretenduje do odkrywczości lub wyczerpania zagadnienia. Jego celem jest zanalizowanie na podstawie istniejącego (już znanego i zbadanego) materiału faktograficznego, jak narastały, przeobrażały się i wzbogacały czołowe założenia obu miast, jak rozwijały się i zmieniały ich tradycje urbanistyczno-architektoniczne (segregator aktów prawnych).

Układ historycznych założeń stołecznych Warszawy jest owocem długiego i złożonego rozwoju, w którego toku nie tylko wyrastały nowe zespoły, zmieniały się stare i ich powiązania, lecz przeobrażała się sama treść życiowa i rola obiektów urbanistyczno- architektonicznych. Dzięki rozrostowi miasta, a zwłaszcza wobec ekscentrycznych kierunków tego rozrostu, dawne peryferyjne rezydencje z zamkniętymi dziedzińcami i ogrodami pałacowymi stały się z czasem osiami placowo-parkowymi, dawne targowiska przedmiejskie wyrosły do roli arterii stołecznych zmieniając odpowiednio charakter i treść użytkową zabudowy.

Dlatego też byłoby jednostronnym zacieśnieniem tematu sprowadzanie śródmiejskich założeń Warszawy do tych tylko zespołów, które od początku swego istnienia miały śródmiejskie usytuowanie i znaczenie. Przy wyborze charakterystycznych przykładów zabytkowych założeń śródmiejskich Warszawy należałoby raczej docenić wkład nieustannych przemian miasta i oprzeć się na całym materiale historycznie gromadzonym do naszych dni. Wydaje się więc właściwe rozpatrywanie przetrwałych do dziś założeń śródmiejskich Warszawy w ich stanie obecnym, z wyłączeniem z ich oblicza jedynie objawów rozkładu i degradacji wniesionych przez okres kapitalizmu przemysłowego i imperializm (promocja 3 w 1). Oczywiście przy takim ujęciu konieczne jest wyjaśnienie wkładu poszczególnych epok w kształtowanie zespołu i uwarunkowanie przeobrażeń ogólnymi tendencjami miasta na tle dziejów urbanistyki polskiej.