Wydobycie ropy naftowej

ABIETYNOWY KWAS C₁₉H,₉COOH, kwas żywiczny, otrzymywany z kalafonii; żółty proszek; stosowany m.in. do wyrobu pokostów, lakierów, mydeł. Nicolai Abraham, 1743-1809, duń. malarz, rzeźbiarz i architekt; przedstawiciel klasycyzmu; kompozycje o tematyce antycznej i związanej z sagami północnymi. ABILENE, m. w USA (Teksas); 108 tys. mieszk. (1984), zespól miejski 121 tys. (1982); ośr. handl. i nauk.; przemysł w pobliżu wydobycie ropy naft. i gazu ziemnego. AB10GENEZA - samorództwo (program uprawnienia budowlane na komputer).

ABIOTYCZNA STREFA, obszar nie zasiedlony przez organizmy roślinne i zwierzęce ze względu na warunki uniemożliwiające im życie; np. głębsze warstwy skorupy ziemskiej, wyższe warstwy atmosfery. ABIOTYCZNE CZYNNIKI, wszelkie elementy przyrody nieożywionej, działające na organizmy danego środowiska, np. czynniki klimat., glebowe (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

ABISAL (abysal, głębinowa strefa), najgłębsza, bezświetlna strefa wód i dna mórz i oceanów (od ok. 1700 m w głąb); zamieszkała gl. przez zwierzęta odżywiające się martwą materią org. i drapieżne; osady w a. muły org. i ily. Abisobionty, zwierzęta żyjące wyłącznie w abisalu, przystosowane do wysokich ciśnień, braku światła, niskich temp. wód. ABISYNII JĘZYKI - etiopskie języki. AB1SYNKA -» abisyńska studnia. Abisyńczycy - Etiopczycy (uprawnienia budowlane).

ABISYŃSKA STUDNIA (abisynka), studnia wykonana przez wbicie w grunt rury stal. z wycięciami u dołu, zakończonej ostrzem; wodę podnosi się za pomocą pompy. Abisyńska, wyżyna, rozległa wyż. w Etiopii, pocięta doi. rzek i rowami tektonicznymi; przykryta potężną pokrywą skal wylewnych (do 2000 m miąższości); przeważają wys. 2000- 3000 m; najwyższy szczyt Ras Daszan 4620 m; charakterystyczne piętra klimat roślinne: do 1700 m gl. wiecznie zielone lasy, do 2500 m sawanny, wyżej łąki; złoża złota, platyny, rud manganu (program egzamin ustny).

Ablacja deszczowa

Ablacja deszczowa - spłukiwanie. Ablacja LODOWCOWA, topnienie lodowca w miarę jego spływania w cieplejsze strefy, poniżej granicy wiecznego śniegu. ABLACYJNA WARSTWA, warstwa np. termoodpornych polimerów wzmocnionych włóknami (szklanymi, węglowymi itp.) pokrywająca statki kosm. i rakiety, ulegająca zniszczeniu i częściowemu odpadnięciu podczas ich hamowania w atmosferze; chroni przed nadmiernym nagrzewaniem aerodynamicznym. ABLAKTACJA, połączenie przez szczepienie 2 zakorzenionych obok siebie roślin (ozdobne, drzewa owocowe, winorośl), po zrośnięciu się odcięcie zrazu od własnego systemu korzeniowego (opinie o programie).

ABŁAMOWICZ Andrzej, 1929-85, inżynier mechanik, pilot sport, i doświadczalny, akrobata lotn.; szef pilotów Inst, Lotnictwa w Warszawie. ABNAKI, związek plemienny Indian Algonkinów z okresu kolonialnego; obejmował plemiona obecnego stanu Maine (USA) i pd. Nowego Brunszwiku (Kanada). ABOLICJA, powszechny ustawowy akt laski polegający na zakazie wszczęcia postępowania karnego lub nakazie umorzenia go; przepisy o a. umieszczane są w ustawach o amnestii (segregator aktów prawnych).

ABOLICJONIZM, ruch na rzecz zniesienia niewolnictwa Murzynów (ok. 1783-1888) w Europie Zach., Ameryce Pd. i Pn.; XV-XIX w. przywieziono do obu Ameryk ok. 15 min Afrykanów; nasilenie propagandy abolicjo- nistycznej w latach 30-tych XIX w.; zniesienie niewolnictwa w posiadłościach bryt. 1838 (Indie Zach.), fr. (1848); w Stanach Zjedn. a. jednym z powodów zaostrzenia konfliktu Północy z Południem, a w konsekwencji wojny secesyjnej (promocja 3 w 1).

ABOMEY, m. w pd. Beninie; 54,0 tys. mieszk. (1982); ośr. handlu i rzemiosła. ABORCJA - ciąży przerwanie. ABORDAŻ, sposób walki na morzu stosowany do XIX w.; polegał na sczepieniu się 2 okrętów i walce wręcz obu załóg na pokładach. ABORTUS - poronienie. ABORYGENI ludność pierwotna, rdzenna, tubylcy; 2) powszechnie używana nazwa rdzennych mieszkańców Australii.