Zjawisko zagęszczania

Masę betonową podaną na miejscu ułożenia przemieszcza się i wyrównuje najczęściej za pomocą łopat. W tych warunkach nie należy przerzucać masy betonowej, lecz przenosić na łopatach, w każdym razie nie przerzucać łopatą dwukrotnie, gdyż w tym przypadku następuje odmieszanie się masy betonowej. Narzędzia stosowane do ręcznego zagęszczania masy betonowej (program uprawnienia budowlane na komputer).

Zagęszczanie masy betonowej o konsystencji wilgotnej (opad stożka 0) odbywa się warstwami o grubości 15 cm za pomocą ubijaków o ciężarze około 12-15 kG, a bezpośrednio przy deskowaniu za pomocą specjalnych drewnianych łopatek-dziobaków. Zagęszczanie masy betonowej o konsystencji wilgotnej przeprowadza się znacznie lepiej, a również ekonomiczniej przy nieco większej jej ilości za pomocą młotków pneumatycznych.

Masy betonowej przy powierzchniach ścianek deskowania stosuje się dziobaki klinowe oraz łopatki drewniane perforowane. Na budowach stosuje się nieraz zagęszczanie mechaniczne jednocześnie z ręcznym i to nie tylko w różnych elementach tej samej konstrukcji, lecz również w tych samych elementach (np. zagęszczanie wewnętrznych przyosiowych partii słupa wibratorami, zaś dziobakami miejsc przy deskowaniu) (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

Zjawisko zagęszczania przez wibrowanie powstaje w wyniku udzielanych masie betonowej drgań o wysokiej częstotliwości i małej amplitudzie. Pod ich wpływem znacznie zmniejsza się tarcie wewnętrzne poszczególnych cząstek masy betonowej, ich wzajemna przyczepność oraz napięcie powierzchniowe i włoskowate.

W następstwie zmniejszenia się wewnętrznego tarcia, masa betonowa ulega samoczynnemu zagęszczaniu, w szczególności ziarna cięższe przesuwają się względem siebie i układają ściśle, zaczyn cementowy staje się bardziej ciekły i wypełnia energicznie pustki między ziarnami kruszywa, cała zaś masa betonowa przechodzi ze stanu plastycznego w stan ciężkiej cieczy (uprawnienia budowlane).

Metoda wibrowania

Wskutek tych zjawisk fizycznych następuje szybkie wzajemne przemieszczanie się składników masy betonowej, przy czym ziarna ześlizgują się wzajemnie po sobie, a cząstki masy pod wpływem siły ciężkości ulegają zagęszczeniu, wypierając przy tym częściowo zawarte w masie powietrze i wodę (program egzamin ustny). Po zakończeniu wibrowania stan ten zanika i masa betonowa znowu przechodzi w stan plastyczny. Dobór częstości drgań i wielkości amplitudy ma znaczenie decydujące; zbyt słabe drgania nie powodują powstawania opisanych zjawisk, a zbyt energiczne mogą doprowadzić do odmieszania się masy betonowej. Podobny skutek, z dodatkowym jeszcze zjawiskiem zassania powietrza, wywołuje zbyt wysoki współczynnik wodno- -cementowy.

Zjawisko wibrowania polega na tym, iż ruchy cząstek masy betonowej są harmoniczne, przy czym siły zewnętrzne powstające przy wibrowaniu utrzymują się w stanie równowagi z siłami wewnętrznymi (włoskowatość), odwrotnie więc jak to ma miejsce przy uderzeniach, które powodują bezładny ruch cząstek, co może doprowadzić do odmieszania się masy betonowej (opinie o programie).

Właściwość wibrowania zmieniająca stan fizyczny masy betonowej, umożliwia stosowanie masy o zmniejszonej plastyczności w stosunku do tej, jaką należałoby stosować przy zagęszczaniu ręcznym. Tak np. zastosowanie wibrowania pozwoliło obniżyć plastyczność masy betonowej z opadem stożka 10-12 cm do 6-7 cm (poprzez zmniejszenie ilości wody zarobowej o 15 1/m³) (segregator aktów prawnych).

Metoda wibrowania jest w budownictwie spośród wszystkich innych najbardziej rozpowszechniona, najmniej pracochłonna, szybka, powoduje dobre wypełnienie form, a co najważniejsze wpływa, przy właściwie wybranej konsystencji i właściwym doborze kruszywa, na wzrost ciężaru objętościowego masy betonowej, a zatem i wytrzymałości betonu. Wyniki badań nad wpływem sposobów zagęszczania wskazują, iż przez zagęszczanie masy betonowej za pomocą wibrowania osiąga się większą wytrzymałość betonu niż przy zagęszczaniu ręcznym (promocja 3 w 1).