Formy krasowe

Abreu lobreul Joao Capistrano de. 1853-1927, historyk brazyl.; pierwszy w Brazylii wyd. krytycznie opracowanych źródeł do jej historii, odkrycia i kolonizacji oraz języków indiańskich. ABREWIACJA, skrócenie wyrazu lub grupy wyrazów w piśmie, np.: a., itd., cdn. ABRIKOSOW Aleksiej I., 1875-1955, anatomopatolog ros.; prof. 1 Moskiewskiego Inst. Med., czl. AN, PAU; opisał gruźlicze zmiany pierwotne w płucach, ponadto badania m.in. nad alergią (program uprawnienia budowlane na komputer).

ABROGACJA, odwołanie, zniesienie, uchylenie ustawy, przepisu prawnego, wyroku. ABRUZJA (Abruzzi), region w środk. Włoszech, nad M. Adriatyckim, w Apeninach i na pogórzu Apenin; 10,8 lys. km^z, 1,3 min mieszk. (1986); region - uprawa zbóż, ziemniaków, buraków tuki.; przemysł i maszyn.; turystyka; gl. m.: L’Aquila (stoi.), Pescara (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

ABRUZZO, park nar. we Włoszech, zal. 1923, pow. 29 tys. ha, w najwyższej części Apenin; liczne szczyty ponad 2000 m, formy krasowe. ABRUZZÓW KSIĄŻĘ - Savoia, Luigi Amadeo de. ABRUZZY, pasmo górskie we Włoszech, najwyższe w Apeninach; wys. do 2912 m (Corno Grande). ABRYS: 1) rysunek, szkic, również projekt; 2) nazwa planów arch, w XVIII i na pocz. XIX w (uprawnienia budowlane).

ABS - termoplastyczne tworzywo sztuczne otrzymywane z akrylonitrylu, butadienu i styrenu; stosowane na obudowy aparatów radiowych i te- lef., tablice przyrządów w samochodach, rury na zimną wodę itp. ABS (Anti-Blockier-System), techn. nazwa firmowa uktadu przeciwślizgowego, stosowanego w samochodach (najpierw Mercedes) od 1978; układ ten (działający w oparciu o elektroniczny pomiar prędkości obrotowej kót) zabezpiecza przed poślizgiem kół przy hamowaniu, szczególnie na śliskiej nawierzchni (program egzamin ustny).

Surowce roślinne

ABSAL0N, 1128-1201, duń. duchowny i polityk, biskup Roskilde od 1158, arcybiskup Lundu od 1178, doradca król.; 1159-84 udział w walkach o opanowanie Pomorza Zach. i Rugii; opiekun uczonych (m.in. Saxo Grammaticusa). ABSCYZYNOWY KWAS (AHA), fitohormon, inhibitor wzrostu roślin, syntetyzowany gl. w liściach; indukuje spoczynek pączków i nasion, pobudza opadanie liści i owoców, współdziała z innymi fitohormonami w regulacji procesów fizjol. i biochemicznych. ABSIL Jean, 1893-1974, kompozytor belg.; prof, konserwatorium w Brukseli; czł. grupy kompozytorów belg. „La Sirene”; symfonie, rapsodie, koncerty, kwartety smyczkowe, utwory fortepianowe, chóralne, opery, balety (opinie o programie).

Absolut, filoz. byt istniejący bez przyczyny, samoistnie, od niczego niezależny i niczym nie ograniczony, pojmowany na ogół jako wieczna, jedyna i konieczna podstawa rzeczywistości; w filozofii chrześc. a. jest utożsamiany z Bogiem. Absolutna geometria, geometria oparta na aksjomatach Euklidesa, z wyjątkiem aksjomatu równoległości. Absolutna MUZYKA, termin powstały w XIX w., oznaczający muzykę na ogół instrumentalną, wolną od treści przeciwieństwo muzyki programowej. ABSOLUTORIUM, stwierdzenie odbycia studiów wyższych poprzedzające przystąpienie do egzaminów dyplomowych (segregator aktów prawnych).

ABSOLUTORIUM, prawo: 1) akt parlamentu uznający na podstawie złożonego sprawozdania prawidłowość wykonania przez rząd budżetu; 2) stwierdzenie przez ciało uchwałodawcze organizacji samorządnej prawidłowego prowadzenia przez organy wykonawcze gospodarki finansowej. ABSOLUTUM DOMINIUM [tac.], „nieograniczona władza”; określenie, którym szlachta poi. w XV1-XVIII w. piętnowała każde dążenie króla do wzmocnienia swojej władzy (promocja 3 w 1).

ABSOLUTY, chem. naturalne substancje zapachowe otrzymywane gł. z surowców roślinnych, np. a. róży, jaśminu, tuberozy. Absolutyzm, filoz. pogląd, wg którego wartości mają charakter absolutny, niczym nie uwarunkowany; zależnie od rodzaju wartości uznawanych za absolutne, wyróżnia się a. poznawczy, etyczny (moralny), estet. itp. Absolutyzm, poiiwi. forma rządów odznaczająca się niepodzielnym skupieniem władzy w rękach jednostki, która wydaje prawa, mianuje urzędników, kieruje całokształtem spraw państw, bez kontroli jakiegokolwiek organu państw, lub polit.-spol.; władza tego rodzaju w szerokim zakresie ingeruje w życie społeczne.