Przegląd poszczególnych wyrobów ceglarskich

Cechy techniczne charakteryzujące cegłę pod względem klasy, gatunku lub przydatności i zachowania się w budowli można ująć w trzy grupy: a) cechy ogólne, b) cechy fizyko-chemiczne, c) cechy wytrzymałościowe (uprawnienia budowlane).

Cechy ogólne cegły zwykłej.

Cechy ogólne obejmują kształt i wymiary, dźwięk, odporność na uderzenie, przełom, barwę (program na telefon).
Kształt. Cegła powinna mieć kształt prawidłowego prostopadłościanu o prostych, wyraźnych krawędziach i możliwie płaskich powierzchniach.

Wymiary cegły znormalizowane w 1927 roku wynosiły 270 X 130 X 60 mm, natomiast ustalone w 1949 r. są takie same jak w ZSRR i dawniejsze w Niemczech, tj. 250 X 120 X 65 mm. Dopuszczalne odchyłki wymiarów podane są w PN/B-12001 (program na komputer).

Cegła ma trzy pary ścian: podstawy — ściany największe, główki — ściany najmniejsze, wozówki — ściany pozostałe. Oprócz cegieł o znormalizowanych wymiarach spotykane są w produkcji lub przycinane na budowie: dziewiątki o długości równej 3/4 długości całej cegły, połówka o długości równej V* długości całej cegły, kwaterki, których cztery sztuki obok ułożone z trzema spoinami po 1 cm stanowią długość całej cegły oraz beleczki o szerokości równej V2 szerokości całej cegły i o długości tej samej jak cała cegła (program egzamin ustny).

Nazwa „dziewiątka” pochodzi stąd, że dawniej długość cegły wynosiła 12 cali, a dziewiątka miała w przybliżeniu 9 cali.

Dźwięk

Przy uderzeniu młotkiem stalowym cegła w stanie suchym powinna wydawać dźwięk czysty, a nie stłumiony lub głuchy; wymaganie to nie dotyczy cegieł klasy 50 oraz gatunku II cegieł wszystkich klas (opinie o programie).

Odporność cegły na uderzenie. Cegła rzucona na płask z wysokości 1,5 m na inne cegły może się szczerbić i pękać na pół, lecz nie powinna rozpaść się w kawałki: wymaganie to nie dotyczy cegieł klasy 50 oraz gatunku II cegieł wszystkich klas.

Przełom cegły powinien być jednolity, drobnoziarnisty, bez kamieni, ziarn żwiru i uwarstwień. Wymagania te nie dotyczą cegieł klasy 50 oraz gatunku II wsżystkich klas (segregator aktów prawnych).
Barwa cegieł bywa różna — od jasnożółtej do ciemnoczerwonej, a nawet brunatnociemnej, zależnie od użytej gliny i stopnia wypalenia. Sama barwa nie jest miernikiem dobroci cegły; może ona odgrywać rolę dla cegieł przeznaczonych do licowania.

Dopuszczalne uszkodzenia cegły oraz dopuszczalną liczbę cegieł połówkowych w partii podane są w PN/B-12001 (promocja 3 w 1).

Za cegłę połówkową uważa się również cegłę pękniętą na całej swej grubości, jeżeli długość pęknięcia jest większa niż 60 mm.