Wielkość przestrzeni

Model polski znajduje się między obu wymienionymi, zawiera jednak niektóre specyficzne cechy jedynie dla niego właściwe. Obok przyczyn już wymienionych wpływ na to miały specyficzne formy urbanizacji, nasilenie subiektywnych potrzeb mieszkaniowych, tradycje w zakresie organizacji budownictwa społecznego itd. Również wielkość przestrzeni, formy organizacji państwowej nie pozostały bez wpływu na kształtowanie się modelu gospodarki mieszkaniowej. Przemożny wpływ miały jednak oczywiście zagadnienia modelowe całości gospodarki narodowej i różnice w tym zakresie, a w szczególności rola bodźców ekonomicznych w planowaniu i kierowaniu procesami gospodarczymi (program uprawnienia budowlane na komputer).

Powyższy wstęp wydawał się konieczny, ażeby podkreślić, że za z natury rzeczy schematycznym zarysowaniem modeli, które z kolei nastąpi, kryją się dość bogate i zróżnicowane treści ekonomiczne i społeczne. Wraz z ich rozwojem ulegają również zmianom poszczególne cechy modeli, które należy ujmować jako pojęcie dynamiczne. W artykule niniejszym znalazł odbicie układ stosunków nie wykraczający poza sytuację z pierwszej połowy 1965 r (program uprawnienia budowlane na ANDROID).

Istota podstawowych dla socjalistycznych modeli gospodarki mieszkaniowej stosunków własnościowych, które z kolei rzutują na motywy działalności gospodarczej, jest wspólna. Wyeliminowana została prywatna własność typu kapitalistycznego nieruchomości i prywatna działalność budowlana oparta na motywie zysku. Forma rozwiązania tego zagadnienia wykazuje jednak różnice. W Jugosławii grunty miejskie i większe budynki mieszkalne zawierające mieszkania na wynajem zostały znacjonalizowane (uprawnienia budowlane).

Budownictwo państwowe

W Polsce jedynie w Warszawie nastąpiło całkowite przejęcie terenów przez miasto, w pozostałych miejscowościach stosunki własnościowe nie uległy formalnym zmianom. Państwo zapewniło sobie jednakże przez ustawodawstwo wpływ na możliwość dysponowania terenami na cele inwestycji, a wprowadzenie reglamentacji obrotu mieszkaniami sprowadziło rolę właścicieli budynków czynszowych do roli administratorów. Ponadto państwo stało się wielkim właścicielem terenów i nieruchomości mieszkalnych, przejmując na terenach zachodnich własność opuszczoną (poniemiecką) (program egzamin ustny).

W ten sposób, jeśli nie brać pod uwagę szczątkowej prywatnej formy własności dawnych budynków czynszowych, w Polsce istnieją trzy podstawowe formy własności mieszkania: państwowa, spółdzielcza i indywidualna, tj. prywatna własność mieszkania przeznaczonego dla użytkowania przez właściciela. W tych trzech podstawowych formach własnościowych rozwija się również budowa nowych mieszkań (opinie o programie).

Budownictwo państwowe występuje bądź w postaci budownictwa władz lokalnych (rad narodowych), bądź budownictwa przedsiębiorstw i instytucji państwowych wznoszących mieszkania dla swych pracowników. Podczas gdy wymienione organizacje spełniają bezpośrednio funkcje inwestorskie, w Polsce rady narodowe budują poprzez specjalne organizacje inwestorskie wyspecjalizowane Dyrekcje Budowy Osiedli Robotniczych, które mogą również wykonywać funkcje inwestora na zlecenie innych organizacji państwowych i niepaństwowych (spółdzielczych). W Jugosławii dodatkową instytucją publiczną, która bezpośrednio spełniać może funkcje inwestorskie, są posiadające osobowość prawną (segregator aktów prawnych).

Miejskie Fundusze Budowlane; mają one jednak ulec reorganizacji. W ręku państwa znajdują się również przedsiębiorstwa wykonawcze, biura projektowe i przemysł materiałów budowlanych. Spółdzielczość mieszkaniowa rozwinięta jest najsilniej w Polsce, gdzie posiada sięgające początku bieżącego stulecia tradycje. Istnieje również Krajowy Związek Spółdzielni reprezentujący ich interesy wobec władz

państwowych. W Jugosławii spółdzielnie grają mniejszą rolę i nie mają jak dotychczas tak silnej dynamiki rozwojowej; są podporządkowane lokalnym władzom terenowym. Budownictwo spółdzielcze traktowane jest wszędzie jako druga obok państwowej forma budownictwa społecznego (promocja 3 w 1).